Претседателите на Белорусија и Русија Александар Лукашенко и Владимир Пути, архивска фотографија
Москва во голема мера молчи за протестите во Белорусија. Иако Лукашенко побара од Путин помош, аналитичарите велат дека Русија нема добри опции за исполнување на ова барање. Малкумина од нив очекуваат Кремљ да спроведе воена интервенција слична како во Украина во 2014 година.
Вечерта на 16 август, додека стотици илјади луѓе се собраа низ Белорусија, барајќи соборување на нејзиниот авторитарен лидер Александар Лукашенко, Тимот за конфликтно разузнавање, руска истражна мрежа, објави алармантен извештај. „Не се премногу (засега)“, напиша групата на Твитер, наведувајќи:
„Но, два конвоја со необележани камиони, идентични на руските полициски вооружени сили и возилата на Националната гарда, беа забележани на 400 километри од белоруската граница, возејќи јужно од Санкт Петербург“.
Истражната група цитираше очевидци, но не даде докази за движења на војската или појаснувања дали некој конвој ја преминал границата.
Битка со мудрости: Демонстрантите стануваат креативни во Белорусија
1/13Демонстрантите честопати го споредуваат авторитарниот претседател Александар Лукашенко со тавтабита, благодарение на Сјархеј Цихануски, блогерот кој ги повика Белорусите против Лукашенко. Цихануски, кој се обиде да се кандидира за претседател на изборите на 9 август, беше уапсен во Минск во јуни и останува во притвор. Неговата сопруга Свјатлана Циханускаја беше кандидат за претседател и сега е во егзил во Литванија по изборите за кои вели дека се лажирани.
Луѓето кои излегоа на улиците во Белорусија и на други места низ светот за да протестираат против изборите нашироко оценети како лажирани, не само што го користат својот глас за да го искажат својот гнев кон владата. Тие исто така го користат својот дух за да создадат остри критички, понекогаш и забавни пораки.
2/13Демонстрантот од десно има знак кој гласи: „Јас не сум криминалец. Имам работа“. Тоа се однесува на говорот на Лукашенко на 12 август во кој рече: „Основата на сите овие таканаречени демонстранти се луѓе со криминално минато, во моментов невработени. Тие немаат работа, па можат да талкаат по улиците. "
Луѓето кои излегоа на улиците во Белорусија и на други места низ светот за да протестираат против изборите нашироко оценети како лажирани, не само што го користат својот глас за да го искажат својот гнев кон владата. Тие исто така го користат својот дух за да создадат остри критички, понекогаш и забавни пораки.
3/13На 16 август Белорусите кои живеат во Чешка, заедно со нивните приврзаници, се собраа да формираат човечко „срце“ за време на митингот во Прага за да покажат солидарност и поддршка за антивладините демонстранти во Белорусија.
Луѓето кои излегоа на улиците во Белорусија и на други места низ светот за да протестираат против изборите нашироко оценети како лажирани, не само што го користат својот глас за да го искажат својот гнев кон владата. Тие исто така го користат својот дух за да создадат остри критички, понекогаш и забавни пораки.
4/13Артисти облечени во боите на историското бело-црвено-бело знаме на Белорусија учествуваат на антивладиниот протест во Минск на 16 август.
Луѓето кои излегоа на улиците во Белорусија и на други места низ светот за да протестираат против изборите нашироко оценети како лажирани, не само што го користат својот глас за да го искажат својот гнев кон владата. Тие исто така го користат својот дух за да создадат остри критички, понекогаш и забавни пораки.
5/13Демонстрант со транспарент на кој пишува: „ ЦИК [Централна изборна комисија], поправете ги грешките“. Официјално Лукашенко добил 80 проценти од гласовите.
Луѓето кои излегоа на улиците во Белорусија и на други места низ светот за да протестираат против изборите нашироко оценети како лажирани, не само што го користат својот глас за да го искажат својот гнев кон владата. Тие исто така го користат својот дух за да создадат остри критички, понекогаш и забавни пораки.
6/13Протест на жените во Минск на 12 август. Во знакот се вели: „Со сила нема да биеш сакан“.
Луѓето кои излегоа на улиците во Белорусија и на други места низ светот за да протестираат против изборите нашироко оценети како лажирани, не само што го користат својот глас за да го искажат својот гнев кон владата. Тие исто така го користат својот дух за да создадат остри критички, понекогаш и забавни пораки.
7/13Жена присуствува на протест во Минск на 13 август со тетоважа на ногата на која пишува: „Цветовите се подобри од куршуми“.
Луѓето кои излегоа на улиците во Белорусија и на други места низ светот за да протестираат против изборите нашироко оценети како лажирани, не само што го користат својот глас за да го искажат својот гнев кон владата. Тие исто така го користат својот дух за да создадат остри критички, понекогаш и забавни пораки.
8/13Жени присуствуваат на митингот во Москва на 15 август за да покажат солидарност со белоруските демонстранти. Транспарентот од лево гласи: „Дојде време за љубов“. На оној од десно пишува: „Жените се за мир и љубов. Да живее Белорусија“.
Луѓето кои излегоа на улиците во Белорусија и на други места низ светот за да протестираат против изборите нашироко оценети како лажирани, не само што го користат својот глас за да го искажат својот гнев кон владата. Тие исто така го користат својот дух за да создадат остри критички, понекогаш и забавни пораки.
9/13Транспарент: „Остави ги модрите прсти“. Станува збор за изјава во ноември 2019 година на Лукашенко. Тој тогаш им рече на новинарите дека нема да држи претседателството со прсти што би помодриле од тоа што ќе ги затегнете премногу цврсто.
Луѓето кои излегоа на улиците во Белорусија и на други места низ светот за да протестираат против изборите нашироко оценети како лажирани, не само што го користат својот глас за да го искажат својот гнев кон владата. Тие исто така го користат својот дух за да создадат остри критички, понекогаш и забавни пораки.
10/13Белоруски жени на мирен антивладин протест во Хомел на 16 август. На транспарентот пишува: „Денес ни даваат цвеќиња. Утре не удираат по бубрези“.
Луѓето кои излегоа на улиците во Белорусија и на други места низ светот за да протестираат против изборите нашироко оценети како лажирани, не само што го користат својот глас за да го искажат својот гнев кон владата. Тие исто така го користат својот дух за да создадат остри критички, понекогаш и забавни пораки.
11/13Непосредно по изборите на 9 август во кои беа блокирани многу потенцијални кандидати, Лукашенко ги нарече антивладините демонстранти „овци“ организирани од странство.
Луѓето кои излегоа на улиците во Белорусија и на други места низ светот за да протестираат против изборите нашироко оценети како лажирани, не само што го користат својот глас за да го искажат својот гнев кон владата. Тие исто така го користат својот дух за да создадат остри критички, понекогаш и забавни пораки.
12/13Еден човек има транспарент кој вели: „Се срамам да носам мустаќи“, осврнувајќи се врз мустаќите на лицето што ги носи Лукашенко.
Луѓето кои излегоа на улиците во Белорусија и на други места низ светот за да протестираат против изборите нашироко оценети како лажирани, не само што го користат својот глас за да го искажат својот гнев кон владата. Тие исто така го користат својот дух за да создадат остри критички, понекогаш и забавни пораки.
13/13Демонстрант со транспарент: „Кралот е гол“, за време на митингот на опозицијата во Минск на 16 август.
Луѓето кои излегоа на улиците во Белорусија и на други места низ светот за да протестираат против изборите нашироко оценети како лажирани, не само што го користат својот глас за да го искажат својот гнев кон владата. Тие исто така го користат својот дух за да создадат остри критички, понекогаш и забавни пораки.
Previous slide
Next slide
Како и да е, реакциите на интернет на тврдењата за можна руска воена интервенција кај западниот сосед се чини дека го зајакна широко распространетиот страв поттикнат од сеќавањата на претходните регионални кризи: дека Москва е подготвена да употреби сила за да му даде поддршка на прорускиот лидер.
И покрај шпекулациите, многумина повлекоа паралела со интервенцијата на Русија во Украина во 2014 година, каде што спорниот референдум поддржан од Москва го отвори патот за анектирање на полуостровот Крим и за воена поддршка за тековниот проруски бунт во делови од источниот дел на Украина.
Сега, сликите на наводните конвои на руската армија низ источната граница на Белорусија предизвикаа сеќавања на слични сцени во Украина.
Но, и покрај важноста на Русија како традиционален сојузник на Белорусија малку аналитичари очекуваат Кремљ да го повтори сценариото како во Украина.
Со десетици илјадници на мирните протести низ Белорусија и со опадната поддршка на Лукашенко, Русија нема многу да добие со помагање во задушувањето на протестите.
„Да се употреби сила против пријателско население што не го сака лидерот, може да биде премногу ризично дури и за Путин“, вели Александар Баунов, постар колега во Московскиот центар Карнеги.
Протестите во Белорусија, за разлика од оние во Украина, не се поттикнати од антируско чувство. Русија ризикува да го промени тоа ако се обиде насилно да ги задуши.
„Тоа ќе го промени мислењето на населението“, вели Баунов додавајќи: „Тоа би било полошо од Лукашенко - затоа што барем Лукашенко е локален“.
Но, ниту Москва не може да седи и да гледа од маргините.
На 15 август Лукашенко соопшти дека ќе го повика Путин, велејќи дека протестите - за кои тврди дека се оркестрирани од странски влади - претставувало „закана не само за Белорусија“, туку и за Русија.
Лукашенко и Путин одржаа два телефонски разговора во текот на викендот.
Но, вториот разговор на 16 август очигледно ја натера Москва да ја повика Организацијата за колективна безбедност (ЦСТО), одбранбен блок составен од шест поранешни советски држави кои ветија дека ќе се бранат едни со други во случај на напад од надвор.
На дипломатски јазик, изјавата издадена од Кремљ на 16 август вети само „подготвеност за помош за решавање на предизвиците со кои се соочува Белорусија“ и не го спомнува белорускиот претседател по име.
Артсиом Шрејбман, политички аналитичар од Минск, вели дека Русија во сите свои изјави јасно ставила до знаење дека ќе интервенира само во рамките на ЦСТО во случај на „странска агресија“ - и покрај тврдењето на Лукашенко дека Москва ќе испрати помош на првиот белоруски повик”.
А недостатокот на повици на Москва до Лукашенко конкретно укажува дека тој е свесен за тоа колкава е неговата популарност.
„За Москва да ја поддржи страната која губи, ќе треба премногу сили“, вели Шрејбман, додавајќи: „Тоа би вклучувало огромна окупаторска армија која би можела да се соочи со партизанско војување. Не мислам дека за тоа е подготвен Кремљ“.
Протестите во Белорусија низ фотографии
1/19На повреден човек му е укажана помош во Минск. Полицијата испукала гумени куршуми, шок гранати и солзавец кон демонстрантите кои го обвинуваат претседателот Лукашенко за фалсификување на резултатите од изборите во земјата на 9 август.
Демонстрантите и безбедносните сили се судрија низ Белорусија по претседателските избори во земјата на 9 август. Победата на авторитарниот претседател Александр Лукашенко нашироко се смета за фалсификувана.
2/19Уште еден повреден демонстрант во Минск, ноќта на 10 август.
Демонстрантите и безбедносните сили се судрија низ Белорусија по претседателските избори во земјата на 9 август. Победата на авторитарниот претседател Александр Лукашенко нашироко се смета за фалсификувана.
3/19Полицијата насилно приведува маж во градот Витсеск.
Демонстрантите и безбедносните сили се судрија низ Белорусија по претседателските избори во земјата на 9 август. Победата на авторитарниот претседател Александр Лукашенко нашироко се смета за фалсификувана.
Демонстрантите и безбедносните сили се судрија низ Белорусија по претседателските избори во земјата на 9 август. Победата на авторитарниот претседател Александр Лукашенко нашироко се смета за фалсификувана.
Демонстрантите и безбедносните сили се судрија низ Белорусија по претседателските избори во земјата на 9 август. Победата на авторитарниот претседател Александр Лукашенко нашироко се смета за фалсификувана.
6/19Демонстрантите подигнуваат барикади во Минск во раните утрински часови на 11 август.
Демонстрантите и безбедносните сили се судрија низ Белорусија по претседателските избори во земјата на 9 август. Победата на авторитарниот претседател Александр Лукашенко нашироко се смета за фалсификувана.
Демонстрантите и безбедносните сили се судрија низ Белорусија по претседателските избори во земјата на 9 август. Победата на авторитарниот претседател Александр Лукашенко нашироко се смета за фалсификувана.
Демонстрантите и безбедносните сили се судрија низ Белорусија по претседателските избори во земјата на 9 август. Победата на авторитарниот претседател Александр Лукашенко нашироко се смета за фалсификувана.
9/19Жена гестикулира кон полицијата за немири во градот Хомел на 10 август.
Демонстрантите и безбедносните сили се судрија низ Белорусија по претседателските избори во земјата на 9 август. Победата на авторитарниот претседател Александр Лукашенко нашироко се смета за фалсификувана.
Демонстрантите и безбедносните сили се судрија низ Белорусија по претседателските избори во земјата на 9 август. Победата на авторитарниот претседател Александр Лукашенко нашироко се смета за фалсификувана.
11/19Повреден човек добива помош за време на митингот на приврзаниците на опозицијата.
Демонстрантите и безбедносните сили се судрија низ Белорусија по претседателските избори во земјата на 9 август. Победата на авторитарниот претседател Александр Лукашенко нашироко се смета за фалсификувана.
Демонстрантите и безбедносните сили се судрија низ Белорусија по претседателските избори во земјата на 9 август. Победата на авторитарниот претседател Александр Лукашенко нашироко се смета за фалсификувана.
13/19Експлозив детониран покрај човек во Минск на 10 август.
Демонстрантите и безбедносните сили се судрија низ Белорусија по претседателските избори во земјата на 9 август. Победата на авторитарниот претседател Александр Лукашенко нашироко се смета за фалсификувана.
14/19Демонстрант влечен од безбедносните сили во Минск
Демонстрантите и безбедносните сили се судрија низ Белорусија по претседателските избори во земјата на 9 август. Победата на авторитарниот претседател Александр Лукашенко нашироко се смета за фалсификувана.
15/19Демонстранти на антивладините протести во Минск
Демонстрантите и безбедносните сили се судрија низ Белорусија по претседателските избори во земјата на 9 август. Победата на авторитарниот претседател Александр Лукашенко нашироко се смета за фалсификувана.
16/19Белоруските сили за безбедност тепаат демонстрант во Минск
Демонстрантите и безбедносните сили се судрија низ Белорусија по претседателските избори во земјата на 9 август. Победата на авторитарниот претседател Александр Лукашенко нашироко се смета за фалсификувана.
17/19Демонстран приведен од безбедносните сили во Минск.
Демонстрантите и безбедносните сили се судрија низ Белорусија по претседателските избори во земјата на 9 август. Победата на авторитарниот претседател Александр Лукашенко нашироко се смета за фалсификувана.
Демонстрантите и безбедносните сили се судрија низ Белорусија по претседателските избори во земјата на 9 август. Победата на авторитарниот претседател Александр Лукашенко нашироко се смета за фалсификувана.
19/19Антивладини демонстранти се соочуваат со силите за безбедност во Хомел
Демонстрантите и безбедносните сили се судрија низ Белорусија по претседателските избори во земјата на 9 август. Победата на авторитарниот претседател Александр Лукашенко нашироко се смета за фалсификувана.
Previous slide
Next slide
Повеќето аналитичари се согласуваат дека официјалните изјави на Кремљ не најавија какви било конкретни заложби за воена помош за поддршка на владата на Лукашенко.
„Тие само признаа дека има некои проблеми и оти Русија е свесна за тоа што се случува и дека е посветена на дијалогот“, вели Екатерина Шулман, политички научник од Москва.
Соочена со воена интервенција како единствен начин за обезбедување на Лукашенко да остане претседател - среде континуираните протести - се чини дека Москва остава простор за разни исходи, вклучително и негова смена од кандидат поддржан од опозицијата.
Со веројатноста за транзиција во Белорусија, Москва најверојатно ќе се вклучи зад сцената во дијалог со Западот за иднината на земјата.
„Мислам дека Русија ќе се чувствува дека има право да биде еден од медијаторите, ако не и главниот“, вели Шулман за можните меѓународни разговори.
На крајот, веројатно ќе победи прагматизмот - во ходниците на Кремљ и оние на меѓународните тела.
митинг за поддршка на белоруската опозиција да демонстрираат против полициската бруталност и резултатите од претседателските избори во Минск, 18.08.220
Но, за Путин, кој искористи многу протестни движења во текот на своите 20 години на власт и постојано беше против револуциите поддржани од Запад, снимките од Белорусија се камен на сопнување.
Лукашенко се одржува засега - и Москва внимателно следи да види како ќе се справува со клучните денови што доаѓаат.
„Не е точно дека Русија го поддржува секој автократ што бара помош“, вели Шулман, заклучувајќи: „Но, она што Русија не би сакала да го види е директното соборување на власт од страна на народните маси. Тоа ќе даде лош пример“.
Со новинарство започна да се занимава за време на студиите по новинарство во Скопје. Работел во Млад борец, Нова Македонија, Македонската радио телевизија, А1 телевизијата и во Дојче Веле, а во Радио Слободна Европа е од започнувањето на емитувањето на македонски јазик.
![Демонстрант со транспарент на кој пишува: „ ЦИК [Централна изборна комисија], поправете ги грешките“. Официјално Лукашенко добил 80 проценти од гласовите.](https://gdb.rferl.org/c0009def-df4b-4a80-ac38-550dd97955eb_w1024_q10_s.jpg)
