Вести
Нов протест против „Усје“, компанијата обвинува за тенденциозни напади
Голем број граѓани доцна попладнето ја блокираа крстосницата меѓу булеварите „Борис Трајковски“ и „Србија“ во близина на цементарницата „Усје“ во Скопје, под мотото „Воздухот не е луксуз, тоа е право!“.
Демонстрантите повторно ја посочија фабриката како главен виновник за загадувањето и бараат нејзина дислокација.
Протестот е организиран од граѓанската иницијатива „Стоп за Усје“, која бара конкретни институционални мерки против аерозагадувањето од цементарницата „Усје“ велејќи дека се одложуваат со месеци или остануваат само на ниво на ветувања.
Присутните им доделија жолти картони на „Усје“ и Министерството за животна средина, барајќи независен мониторинг на фабриката. Организаторите од „Стоп за Усје“ објаснија дека граѓаните не веруваат во резултатите од мерењата што самиот капацитет ги врши и објавува.
Од иницијатувата бараат инсталирање на независни мерни станици под контрола на државни или независни тела, со 24-часовен мониторинг во реално време.
„Ако загадувањето се случува секоја минута, контролата мора да биде постојана, транспарентна и отпорна на манипулации“, истакнаа организаторите.
Од „Стоп за Усје“ посочија дека вечерашниот протест е продолжение на собирот од 26 декември 2025 година, по кој нема видлив напредок.
„Усје“ негира дека го загадува воздухот
Во пресрет на најавата за денешниот протест, од компанијата излегоа со соопштение наведувајќи дека „и покрај сите факти и докази кои потврдуваат дека компанијата работи согласно домашната регулатива и кои беа јасно потврдени од страна на релевантните институции, продолжуваат нападите кон „ТИТАН Усје“.
Компанијата оценува дека нападите не само што се тенденциозни, туку се засновани на произволни толкувања и прашуваат од кои причини и мотиви прстот неосновано се посочува само кон цементарницата.
„Овие напади ниту малку не придонесуваат кон изнаоѓање на решение за загадувањето во Скопје. Дека компанијата не е причина за ваквите состојби, покрај другото, зборуваат и фактите од последните неколку дена. Имено, поради редовен ремонт двете печки не работат – едната од 20 декември 2025 година, а втората од петокот на 16 јануари 2026 година. И покрај тоа што „ТИТАН Усје“ целосно не работи, на 16 јануари највисоката вредност на ПМ10 честичките достигна 275 микрограми на кубен метар, на 17 јануари – 250, на 18 јануари 202. Во понеделникот на 19 јануари – 190 и вчера, во вторник – 221 микрограми на кубен метар. Оваа состојба се потврдува секоја година“, велат од компанијата.
Од таму велат дека „ТИТАН Усје“ има А-интегрирана дозвола и дека цементарницата е под континуиран 24-часовен независен мониторинг на излезните гасови од оџаците, а резултатите од мерењата се јавно достапни преку неделни извештаи. Мерењата на оџаците, како што тврдат „се одвиваат согласно законската регулатива која ја пропишуваат институциите и е усогласена со европските директиви“.
„Дека нашето работење не е поврзано со состојбите со амбиенталниот воздух во Скопје зборува и фактот дека и кога компанијата не работи, загадувањето е високо“, додаваат од компанијата.
Скопјани секоја зима се соочуваат со сериозно аерозагадување, кое често го пласира главниот град Скопје меѓу најзагадените во Европа.
види ги сите денешни вести
Јапонија ќе распореди ракети за контранапад во близина на Кина
Јапонија ќе распореди серија ракети со долг дострел за контранапад во југозападен регион во близина на Кина до крајот на март, соопштија официјални лица денеска, 9 март.
Копнените сили за самоодбрана планираат да ги позиционираат своите ракети од типот 12 земја-брод, со пријавен дострел од 1000 километри (620 милји), во Кумамото, регионот Кјушу, изјави главниот секретар на кабинетот Минору Кихара на редовниот брифинг.
„Ми беше кажано дека откако ќе се направат потребните подготовки, Министерството за одбрана ќе ги информира локалните жители за овој потег“, рече портпаролот на владата.
Јапонија се обидува да го зајакне својот воен капацитет додека Кина ги зголемува своите поморски активности во Источнокинеското Море.
Таа сака да го задржи својот капацитет за „контранапад“ и да ги користи ракетите за да ги погоди непријателските бази доколку Јапонија биде под директен напад.
Односите на Јапонија со Пекинг брзо се влошија откако премиерката Санае Такаичи навести во ноември дека Токио би можел воено да интервенира во секој напад врз самоуправуваниот Тајван.
Кина го смета Тајван за своја територија и не ја исклучува можноста да го земе со сила.
Откако Такаичи го даде ова мислење, Пекинг наметна економски притисок врз Токио и ги обесхрабри кинеските државјани да ја посетуваат Јапонија.
Локалните медиуми објавија дека јапонските копнени сили доставиле лансер за ракетите во Кумамото преку ноќ, без претходно известување до локалните заедници, што предизвика десетици противници да организираат протест пред локалната воена база.
Критичарите на овој потег велат дека распоредувањето на ракетите би можело да ја направи областа цел на можни непријателски напади.
Турција распореди борбени авиони и одбранбени системи во северен Кипар
Турција распореди шест борбени авиони Ф-16 и системи за воздушна одбрана во северен Кипар, соопшти во понеделник, 9 март, турското Министерство за одбрана.
Овој потег доаѓа во услови на зголемени регионални тензии поради конфликтот предизвикан од нападите на САД и Израел врз Иран, што доведе до напад со беспилотни летала на медитеранскиот остров - поделен помеѓу отцепената северна турска држава и грчката држава на југ, членка на Европската Унија.
Распоредувањето има за цел зајакнување на безбедноста на северен Кипар „во услови на неодамнешните регионални случувања“, соопшти министерството на платформата X, осврнувајќи се конкретно на отцепената Турска Република Северен Кипар.
Министерството соопшти дека може да се преземат дополнителни мерки, во зависност од понатамошниот развој на настаните.
Турското распоредување следи по слични чекори од Грција и другите членки на ЕУ во услови на загриженост за потенцијално прелевање на регионалните тензии на Кипар.
Нов лет од Емиратите во вторник, се работи на евакуација на граѓани и од други земји
По евакуирањето на 151 лице од Дубаи кои пристигнаа синоќа (8 март) на Скопскиот аеродром, се очекува следен авион да има во вторник, 10 март со кој отприлика ист број патници ќе пристигнат во државата.
Третиот лет се планира за средината на неделата, но се уште се чека да се види дали ќе се зголеми интересот на македонските граѓани од ризичните подрачја, за да биде целосно искористен потенцијалот за извлекување што го организира државата.
Министерот за надворешни работи и надворешна трговија, Тимчо Муцунски, рече дека се работи и на евакуација на наши граѓани кои се во Бахреин, Катар и Кувајт. Тие ќе бидат однесени во Саудиска Арабија од каде се очекува во среда да бидат донесени со еден авион.
Министерот апелира македонските граѓани кои се наоѓаат во ризичните подрачја и се пријавиле за евакуација, ако одлучиле да не бидат евакуаирани тоа да го пријават.
„Вкупно 14 граѓани кои требале да бидат на денешниот лет од Дубаи за Скопје до последен момент најавувале дека ќе дојдат, но не се појавиле на аеродромот. Ги повикуваме нашите државјани, кога одлучуваат да не ја користат оваа услуга, на евакуирање, да не информираат навреме за тоа. Среќа што бевме подготвени и што се ангажираше нашата Амбасада со листа на чекање, да ги пополниме тие 14 места со граѓани што требаше да бидат на летот во вторник. Замолувам и апелирам на максимална одговорност зашто се трошат буџетски средства. Кога е во прашање безбедноста, нашата цел е секој лет да биде пополнет до последното возможно место“, рече Муцунски.
Со вечерашниот организиран чартер лет од Обединетите Арапски Емирати пристигнаа 151 патник од кои повеќето се македонски државјани, еден е од Црна Гора, еден од БиХ, еден од Србија, двајца се од Косово, а четворица се со холандско државјанство.
Осмомартовски марш во Скопје со минута молк и пораки против насилството
Со минута молк и пораки за правда денеска во Скопје започна традиционалниот Осмомартовски марш, организиран од повеќе граѓански иницијативи и здруженија.
Учесниците точно напладне се собраа во паркот „Жена борец“, од каде маршираа кон Градскиот парк и бистата на Вера Јоциќ.
Годинашниот марш се одржува под слоганот „Нема да нè снема“, кој, според организаторите, ја изразува непоколебливата борба на жените да опстојат во систем и општество што како што велат често не ја гарантира нивната безбедност, не ги штити од насилство и ги остава на маргините.
Учесниците порачаа дека празничните честитки за 8 Март не се доволни доколку паралелно не се работи на искоренување на родово базираното насилство, економската нееднаквост и системската дискриминација.
Маршот се одржува во чест на борбата за женските права и историската традиција на 8 Март, кој симболизира солидарност и отпор во стремежот кон еднаквост и достоинствен живот.
Во руски напад врз станбена зграда во Харков убиени најмалку 10 луѓе, соопшти Украина
Најмалку 10 луѓе беа убиени кога Русија со балистичка ракета погоди петкатна станбена зграда во североисточниот украински град Харков, соопштија локалните власти на 8 март, предизвикувајќи гневен повик од претседателот Володимир Зеленски за акција од западните партнери.
„Од стемнување, [спасувачките екипи] ги расклопуваат урнатините на станбена зграда во Харков по рускиот балистички ракетен напад“, рече Зеленски на Телеграм.
„Влезот беше уништен, горните катови на соседната зграда беа оштетени. Можеби сè уште има луѓе под урнатините. Сите потребни служби работат на лице место за спасување.“
Официјалните лица изјавија дека две деца се меѓу загинатите во нападот.
АФП соопшти дека нејзините новинари виделе спасувачи како пребаруваат низ урнатините, каде што се верува дека се заробени неколку луѓе.
Гувернерот на регионот Харков, Олех Сињехубов, рече дека 15 лица се повредени, а 19 станбени згради се оштетени од руските напади во текот на ноќта.
„Партнерите треба да одговорат на овие дивјачки напади врз животот. Русија не ги напушти своите обиди да ја уништи станбената и критичната инфраструктура на Украина и затоа поддршката треба да продолжи“, рече Зеленски, повикувајќи ги западните партнери да ги зголемат залихите на оружје за воздушна одбрана.
Русија негира дека ги таргетира цивилните области, и покрај широките докази за вакви напади. Министерството за одбрана во Москва соопшти дека нејзините сили извршиле масовни напади преку ноќ врз украинските воено-индустриски комплекси, воени аеродроми и енергетски објекти, објави Интерфакс.
Украинските власти изјавија дека Русија, исто така, нападнала четири железнички станици и друга железничка инфраструктура во централна Украина и пристанишни објекти во регионот Одеса на југот на земјата.
Москва, Киев и Вашингтон се вклучени во трилатерални преговори за да се обидат да го прекинат конфликтот на Русија со Украина, кој прерасна во целосна војна по руската инвазија во февруари 2022 година.
Сепак, овие разговори се чини дека се во мирување откако Соединетите Американски Држави, заедно со Израел, започнаа масовна воздушна кампања против Иран, што доведе до иранска одмазда против многу арапски земји од Заливот.
Мицкоски: Има доволно нафта, Владата ќе интервенира ако цените нагло пораснат
Премиерот Христијан Мицкоски изјави дека во земјава има доволно нафта и нафтени деривати и ги повика граѓаните да бидат спокојни, додавајќи дека Владата ќе интервенира доколку дојде до драматичен раст на цените.
Одговарајќи на новинарски прашања по поставувањето камен-темелник на новиот кампус на Универзитет „Мајка Тереза“, премиерот рече дека Владата имала состанок со поголемите дистрибутери на нафта и дека заеднички било констатирано дека има доволни количини на пазарот. Според него, цените на горивата во земјава се значително пониски од оние во соседството.
„Ако литар гориво во Србија е околу 120 денари, кај нас е околу 70 денари. Слично е и ако се спореди со Косово и Албанија. Доколку има драматичен скок на цените, Владата веднаш ќе интервенира, можеби со намалување на акцизата или ДДВ“, изјави Мицкоски.
Тој нагласи дека инфлацијата и трошоците за живот во јануари се на ниво од 3,1 отсто и очекува тие да се стабилизираат под три проценти во февруари. Воедно порача дека институциите ќе реагираат на евентуално нефер однесување на маркетите, најавувајќи измени на законите и значително зголемување на глобите.
Премиерот потврди дека имало информации за наводни ограничувања за точење гориво на некои бензински пумпи по 22 часот, но посочи дека инспекциските служби се на терен и дека секое незаконско однесување ќе биде санкционирано.
Според него, државните резерви на нафта и нафтени деривати изнесуваат над 62 дена од просечната дневна потрошувачка и се на историски највисоко ниво. Додаде дека постои методологија со која постепено ќе се достигне законската цел од 90 дена резерви.
Мицкоски рече и дека Владата внимателно ја следи состојбата со кризата на Блискиот Исток и дека постои можност за нов инфлаторен притисок доколку таа потрае, но дека институциите ќе реагираат согласно развојот на настаните.
Азербејџан го обвинува Иран за заговор за напад врз голем нафтовод и еврејски локации
Азербејџан соопшти дека открил ирански заговор за саботажа на неколку познати цели, вклучувајќи го и главниот нафтовод што пренесува сурова нафта од Каспиското Море до Турција и понатаму до глобалните пазари.
Азербејџанските власти соопштија дека планот бил организиран од оперативци поврзани со Корпусот на Исламската револуционерна гарда (ИРГЦ) на Иран и ја опишаа наводната шема како серија „терористички“ напади насочени кон критична инфраструктура и еврејски локации низ земјата од Јужен Кавказ со 10 милиони жители.
Според соопштението од Службата за државна безбедност на Азербејџан, кое беше цитирано од државната новинска агенција Азертаг доцна на 6 март, наменетите цели ги вклучувале нафтоводот Баку-Тбилиси-Џејхан (BTC), израелската амбасада во Азербејџан, ашкеназиска синагога и истакнат член на планинската еврејска заедница во земјата.
Наводниот заговор нагласува како тензиите меѓу Баку и Техеран ескалирале додека војната во Иран се проширила низ Блискиот Исток и поширокиот регион. Во последните денови, Азербејџан и Иран разменија остри обвинувања за напади со беспилотни летала, безбедносни закани и наводни заговори за саботажа што ги доведоа веќе затегнатите односи меѓу соседите до една од нивните најниски точки во последниве години.
Иран јавно не одговори на обвинувањата.
Секое прекинување на нафтоводот би можело дополнително да ги намали глобалните снабдувања со енергија додека конфликтот продолжува.
Техеран се закани дека ќе го „запали“ секој западен танкер што ќе се обиде да помине низ Ормутскиот теснец, кој обезбедува витална трговска рута за околу една петтина од светската нафта и течен природен гас. Најмалку девет брода беа нападнати откако започнаа нападите меѓу САД и Израел, според „Лојдс Лист“, фирма за поморско разузнавање.
Нафтоводот БТК поминува низ Грузија и Турција и транспортира касписка сурова нафта до медитеранските извозни терминали, снабдувајќи ги европските пазари. Рутата, исто така, сочинува околу една третина од увозот на нафта во Израел.
Азербејџанското соопштение дојде еден ден откако Баку го обвини Иран дека испраќа беспилотни летала во неговата западна енклава Нахчиван, инцидент за кој официјални лица изјавија дека повредил четири лица и оштетил инфраструктура на локалниот аеродром. Техеран ја негираше одговорноста за беспилотните летала.
Истражителите рекоа дека двајца ирански државјани и еден азербејџански државјанин работеле заедно за да прошверцуваат повеќе од 7 килограми експлозиви Ц-4 во земјата по инструкции од ИРГК.
Азербејџанските власти соопштија дека издале меѓународни потерници по четворица осомничени поврзани со наводната операција.
Украина нуди експертиза во борбата против иранските беспилотни летала
Украина е подготвена да го сподели своето искуство од бојното поле во борбата против иранските беспилотни летала „Шахед“, бидејќи Вашингтон и неговите партнери се соочуваат со слични закани на Блискиот Исток, соопшти украинската амбасада во Соединетите Американски Држави.
„Украина знае како да се одбрани од нападите со беспилотни летала „Шахед“, бидејќи нашите градови се соочуваат со нив речиси секоја вечер. Кога нашите партнери имаат потреба од тоа, ние секогаш сме подготвени да помогнеме“, изјави за РФЕ/РЛ украинската амбасадорка Олга Стефанишина на 6 март.
„Ова не се изјави, ние предлагаме конкретна, практична помош, нашето искуство и решенија. Ова ќе помогне во заштитата на човечките животи“, рече таа.
Украинскиот претседател Володимир Зеленски во четвртокот изјави дека Киев добил барање од Соединетите Американски Држави за „конкретна поддршка“ и им наложил на службениците да обезбедат потребни средства и експертиза за да помогнат во воздушната одбрана во Заливот.
Во текот на неделата, Зеленски, исто така, разговараше за потенцијалната украинска помош во борбата против иранските напади со лидерите на Обединетите Арапски Емирати, Катар, Јордан, Бахреин и Кувајт.
Техеран, долгогодишен сојузник на Москва, ѝ обезбеди на Русија воена опрема и технологија. Русија, која самата почна да произведува дронови „Шахед“ дизајнирани од Иран, честопати лансираше стотици дронови во Украина одеднаш.
Како одговор на нападите, Украина разви економични технологии за пресретнување. Пресретнувачите на дронови во земјата нудат ефикасен начин за запирање на големи бранови дронови кои инаку би барале многу поскапи ракетни системи.
Украина вели дека е во состојба да пресретне околу 90 проценти од дроновите „Шахед“ лансирани кон нејзина територија и проценува дека руската војска употребила најмалку 57.000 од нив против нејзината цивилна и енергетска инфраструктура.
Додека Украина продолжува да ја истакнува потребата од координирани меѓународни напори и посилна соработка во воздушната одбрана за подобра заштита на цивилите, војните на Блискиот Исток и Украина покажуваат дека заканата што ја претставува континуираната употреба и ширење на дронови од типот „Шахед“ е глобална, а не регионална.
Израел го бомбардира Техеран со 80 борбени авиони
Израелската армија објави дека продолжила со бомбардирањето на Техеран, користејќи 80 борбени авиони утрото на 7 март.
Во соопштение објавено ноќта пред нападите, израелската армија ги објави своите цели како „ирански воени локации, рампи за лансирање ракети и други цели во Техеран и централен Иран“.
Претходно, од Иран пристигна вест дека се извршени тешки воздушни напади во близина на градот Екбатан и аеродромот Мехрабад во Техеран.
Исто така беше наведено дека и општината Дистрикт 16 во Назиабад исто така била цел на воздушен напад.
Претходно, американските претставници изјавија дека Русија му обезбедува на Иран информации за таргетирање за напад врз американски трупи и воени средства на Блискиот Исток.
Иранското раководство беше силно погодено од минатата сабота, кога врховниот лидер ајатолахот Али Хамнеи и други високи функционери беа убиени со започнувањето на американските и израелските воздушни напади, кои продолжуваат да го бомбардираат Техеран и другите делови од земјата.
Само 8 проценти од Ромките во Северна Македонија се вработени
Само 8 проценти од Ромките се вработени, а повеќето од нив се соочуваат со дискриминација на работното место, покажува Извештајот на Комисијата за спречување и заштита од дискриминација (КСЗД) за периодот 2022-2024 година.
„Ромките често работата во неформалниот сектор, без социјална и здравствена заштита и со ограничен пристап до мерки за вработување. Овие податоци потврдуваат дека дискриминацијата кон Ромките не е само родова или етничка, туку е меѓусебно испреплетена и со сиромаштијата и со ниското образование. Иако во последно време има одредени позитивни резултати, сепак, имаме 25 проценти од Ромките кои се соочуваат со дискриминација во пристапот при вработување“, изјави на денешната прес-конференција членот на Комисијата за спречување и заштита од дискриминација, Зекир Абдулов.
Тој додаде дека Ромките се соочуваат со сериозно структурно исклучување од пазарот на трудот, за што зборуваат и податоците од Извештајот. Ако според последниот попис од 2021 Ромите се 2,53 проценти од населението, податоците за 2023 покажуваат дека општата стапка на невработеност изнесува 13 проценти, денес околу 11,5 отсто, додека кај Ромките достинува околу 67 отсто.
Од Извештајот се забележува дека и покрај високата стапка на дискриминација кон жената Ромка, особено при вработувањето, сепак бројот на поднесени претставки од заштита од дискриминација е многу низок. Само три жени Ромки поднеле претставки за дискриминација на работно место при вработување иако имало скоро 40 отсто од новоотворените 407 случаи се однесувале на дискриминација.
„И покрај одредениот напредок, реалноста покажува дека жените Ромки и натаму се сооочуваат со дискриминација, родово-базиорано насилство, нееднаква застапеност во раководните позиции како економска нееднаквост. Упатувам силна порака до носителите на одлуки и спроведувачите на истите да обезбедат политики засновани на еднаквост, повик до работодавачите да гарантираат еднакви можности и услови за работа и повик до секој поединец и секој пеодинец да придонесе кон ослободување од стереотипи, предрасуди и заштита од секаков вид насилсство кон жената“, заклучи Абдулов.
Членовите на Комисијата заклучија дека дикриминацијата врз Ромките во областа на вработувањето е структурен и повеќеслоен проблем. Според нив решението за овој проблем бара заедничко постапување на КСЗД, Народниот правобранител, судовите, инспекторатите, граѓанските организации и самите заедници.