Вести
Вартоломеј: Аја Софија треба да остане музеј, а не да биде џамија
Вселенскиот патријарх Вартоломеј денеска порача дека евентуалното претворање на Света Софија во Истанбул (Аја Софија) во џамија ќе насочи милиони христијани од целиот свет против исламот. Тој додаде дека „како музеј, Света Софија има можност да биде место и симбол на средби, дијалог и мирен соживот на народите и културите, на меѓусебно разбирање и солидарност на христијанството и исламот, што се особено неопходни и корисни за современиот свет“.
Во говорот по светата литургија за празникот на Светите Апостоли, Вселенскиот патријарх истакна дека храмот на Света Софија, несомнено е еден од најважните класични споменици во светската култура.
„Класично е она што секогаш ги надминува границите на народите и периодот во кое бил создаден и не припаѓа само на оној што го поседува, туку на целото човештво. Во оваа смисла, турскиот народ има големата одговорност да ја истакне универзалноста на овој прекрасен споменик“, рече Вселенскиот патријарх.
Турскиот претседател Реџеп Таип Ердоган во мартовската предизборна кампања изјави дека постои можност поранешната црква „Света Софија“ („Аја Софија“) во Истанбул, која моментално е музеј, да ја преименува во џамија.
види ги сите денешни вести
Обвинителството во Северна Македонија оформило предмет за петте тони марихуана запленети во Србија
Обвинителството во Северна Македонија има оформено предмет во врска со запленетите пет тони марихуана во Србија, за којашто српските медиуми првично информираа дека била набавена од македонска територија.
„Обвинителството има оформено предмет и веќе се преземаат конкретни, насочени и координирани дејствија за целосно утврдување на сите факти и околности за поврзаноста на Република Северна Македонија со овој случај, со цел обезбедување целосна кривично-правна одговорност“, велат од Обвинителството за Радио Слободна Европа (РСЕ).
Оттаму посочуваат дека уште во петокот (30 јануари) биле навремено и целосно информирани за акцијата во Србија и „без одлагање презеле активности во рамки на законските надлежности“.
„Веднаш е воспоставена интензивна и континуирана комуникација со надлежните органи на Република Србија, со активна размена на релевантни информации и координација на дејствијата, со цел целосно и сеопфатно откривање на сите инволвирани лица и евентуални организирани структури поврзани со случајот на заплена на пет тони марихуана“, наведува Обвинителството во одговорот до РСЕ.
Претходно од Министерството за внатрешни работи на Северна Македонија кратко посочија дека се преземаат „соодветни оперативно технички мерки и активности согласно полициските овластувања“.
Петте тони марихуана беа запленети на 29 јануари во регионот на селото Коњух кај Крушевац, централна Србија.
Српската полиција ја оцени заплената како најголема во историјата на земјата, а вредноста на наркотикот се проценува на седум до десет милиони евра.
Вишиот суд во Белград одреди притвор за три лица.
Српското обвинителство предложи издавање налог за апсење, вклучително и меѓународен, за осомничениот Александар Мијајловиќ, кој е означен како организатор на организирана криминална група и е во бегство.
Меѓу опфатените во истрагата е и лице со иницијали И.Д., кое, како што беше посочено во медиумските извештаи, е косопственик на компанијата „Алфафарм“ во скопскиот регион, која е регистрирана за производство и преработка на медицински канабис.
Пезешкијан нареди разговори со САД, Трамп се надева на договор
Иранскиот претседател Масуд Пезешкијан нареди почеток на нуклеарни разговори со Соединетите Држави, објавија локалните медиуми во понеделник, 2 февруари откако американскиот лидер Доналд Трамп изјави дека се надева на договор за спречување на воена акција против Исламската република.
По смртоносниот одговор на иранските власти на антивладините протести што кулминираа минатиот месец, Трамп се закани со воена акција и нареди испраќање на група носачи на авиони на Блискиот Исток.
Иако врши притисок врз Иран, Трамп изјави дека се надева на договор, а Техеран, исто така, инсистираше дека сака дипломатија, ветувајќи неограничен одговор на каква било агресија.
„Претседателот Пезешкијан нареди почеток на разговори со САД“, објави новинската агенција Фарс, повикувајќи се на неименуван владин извор, а пренесе АФП.
„Иран и САД ќе одржат разговори за нуклеарното досие“, објави Фарс, без да прецизира датум.
Извештајот го објавија и владиниот весник Иран и реформистичкиот дневен весник Шарг.
Иран претходно во понеделник соопшти дека работи на метод и рамка за преговори што ќе бидат подготвени во наредните денови, а пораките меѓу двете страни ќе бидат пренесени преку регионалните играчи.
„Одговорени се неколку точки и ги испитуваме и финализираме деталите за секоја фаза во дипломатскиот процес, кои се надеваме дека ќе ги завршиме во наредните денови“, изјави портпаролот на Министерството за надворешни работи, Есмаил Бакаеи, без да даде детали за содржината на какви било преговори.
Трамп предупреди дека „времето истекува“ за Иран да постигне договор за својата нуклеарна програма, за која Западот верува дека има за цел да направи атомска бомба.
Но, Бакаеи рече дека Техеран „никогаш не прифаќа ултиматуми“ и дека не може да потврди дека е примена таква порака.
Регионалните играчи инсистираат на дипломатија за смирување на тензиите.
Иранскиот министер за надворешни работи, Абас Арагчи, беше во Турција минатата недела и имаше дополнителни разговори со своите египетски, саудиски и турски колеги, рече тој на Телеграм.
„Претседателот Трамп рече дека нема нуклеарно оружје и ние целосно се согласуваме. Целосно се согласуваме со тоа. Тоа би можело да биде многу добар договор“, изјави Арагчи за Си-Ен-Ен во неделата.
„Секако, за возврат, очекуваме укинување на санкциите. Значи, тој договор е можен. Ајде да не зборуваме за невозможни работи.“
Бакаеи рече дека обединувањето на соседните држави околу дипломатско решение покажува страв дека секој напад на САД би го вовлекол регионот во конфликт, повторувајќи го иранскиот врховен лидер ајатолахот Али Хамнеи, кој во неделата предупреди дека нападот на САД би предизвикал „регионална војна“.
Штрајкови го блокираа јавниот превоз во Германија
Вработените во јавниот превоз штрајкуваат низ цела Германија барајќи подобри услови за работа, предизвикувајќи значителни прекини за патниците кои се соочуваат со замрзнати патишта.
Еднодневниот индустриски штрајк, свикан од синдикатот Верди, значи дека автобусите, трамваите и метрото не сообраќаат од 3 часот наутро. Сите освен една од 16-те федерални покраини на Германија беа погодени од штрајковите, при што околу 5.000 работници во јавниот превоз во северната покраина Долна Саксонија беа обврзани со договор што ги спречува да се приклучат на штрајковите, соопшти Верди.
Штрајкот не влијае на услугите на долги релации и регионалните и приградските возови за патување што ги управува државната железничка компанија Дојче Бан. Колективните преговори се водат со локалните здруженија на работодавачи низ 16-те покраини.
Верди бара значително подобри услови за работа за работниците во јавниот превоз, вклучувајќи пократко неделно работно време и смени, подолги периоди за одмор, но и повисоки бонуси за ноќни и викенд смени. Според синдикатот, во покраините Баварија, Бранденбург, Сарланд и Тирингија, како и во метрото во Хамбург, повисоките плати се исто така на маса во преговорите.
„Наш приоритет е да постигнеме напредок на преговарачката маса. Нашите колеги можат да смислат подобри работи отколку да штрајкуваат во ова време“, изјави за ДПА шефот на преговарачкиот тим на Верди, Серат Канјурт.
Делови од Германија се погодени и од продолжено зимско време, вклучувајќи температури под нулата и снег, што доведе до прекини во јавниот превоз, вклучително и во Берлин.
А патниците во некои региони ќе мора да се подготват за понатамошен замрзнат дожд и заледени патишта во наредните денови, според Германската метеоролошка служба.
„Ако не штрајкуваме за подобри услови за работа, работните места ќе останат толку непривлечни што, како што видовме во последниве години, нема доволно луѓе да бидат спремни да работат во јавниот превоз“, изјави за јавниот радиодифузен сервис ЗДФ, Андреас Шакерт, функционер на Верди, одговорен за автобуси и возови.
Тој истакна дека работата во смени, особено, е извор на притисок за работниците во јавниот превоз. Шакерт рече дека ако не се преземе ништо за да се направи работата попривлечна, „тогаш на долг рок нема да можеме да ги задржиме луѓето“.
Преминот Рафа делумно отворен по две години војна
Клучниот граничен премин Рафа во Газа беше повторно отворен за Палестинците во понеделник, 2 февруари, изјави израелски безбедносен претставник, но египетските државни медиуми објавија дека само на 50 лица ќе им биде дозволено да преминат во двата правци во првите денови.
Продолжувањето на операциите доаѓа откако израелските сили ја презедоа контролата врз влезот во Египет во мај 2024 година за време на војната со Хамас, која САД и ЕУ ја прогласија за терористичка организација.
Делумното продолжување на операциите започна во недела во строго ограничена пилот-фаза што не вклучуваше патување на луѓе, по месеци апели од групите за помош.
„Од овој момент, и по пристигнувањето на тимовите на ЕУБАМ во име на Европската Унија, преминот Рафа сега е отворен за движење на жителите, и за влез и за излез“, рече израелскиот претставник, осврнувајќи се на европската мисија за помош на границите.
Египетските државни медиуми објавија дека се очекува 50 лица да преминат во двата правци во првите денови од повторното отворање.
АлКахера њуз, која е поврзана со државната разузнавачка служба, повикувајќи се на неименуван извор објави дека „педесет лица ќе го напуштат Египет за Газа, а педесет лица ќе дојдат од Газа, во првите денови од операцијата“.
Извор на границата за АФП изјави дека неколку десетици луѓе пристигнале на египетската страна во понеделник чекајќи влез во Газа.
Сепак, израелскиот државен радиодифузер Кан објави дека се очекува околу 150 луѓе да ја напуштат Газа за Египет во понеделник, вклучувајќи 50 пациенти.
Во извештајот се вели дека се очекува уште околу 50 други да влезат на територијата, додавајќи дека преминот ќе биде отворен околу шест часа дневно.
„Преминот Рафа е спас“, рече Мохамед Насир, Палестинец на кого му е ампутирана ногата откако бил повреден на почетокот на војната.
„Треба да се подложам на операција која не е достапна во Газа, но може да се изврши во странство.“
Сликите на АФП од неделата покажаа амбулантни возила во ред на египетската страна, подготвувајќи се да примат медицински евакуирани лица, за кои се очекуваше да бидат првите групи на кои ќе им биде дозволено да излезат.
Службеник во Министерството за здравство на Газа, кое работи под власт на Хамас, изјави дека околу 200 пациенти чекаат дозвола да ја напуштат територијата.
АлКахера њуз, повикувајќи се на египетското Министерство за здравство, објави дека 150 болници и 300 амбулантни возила се подготвени да примат палестински пациенти.
Се вели дека 12 000 лекари и 30 тимови за брзо распоредување се распоредени да работат со префрлените Палестинци.
Рафа се смета за клучна точка за влез на помош во Газа, каде што хуманитарните услови остануваат ужасни по две години војна и покрај прекинот на огнот што е во сила од 10 октомври.
Преминот е затворен откако израелските сили ја презедоа контролата врз него во мај 2024 година за време на војната со Хамас, освен краткото и ограничено повторно отворање на почетокот на 2025 година.
Повеќе од 20 убиени во руски напади врз Украина
Повеќе од дваесетина луѓе се убиени во руски напади со беспилотни летала врз Украина, а во Запорожје е уништена и породилна болница. Во меѓувреме, за следната недела е најавена нова рунда разговори меѓу Киев и Москва.
Два одделни напади со беспилотни летала убија најмалку 17 лица во регионот Дњепропетровск, а најмалку седум беа повредени, соопштија украинските власти на 1 февруари.
Петнаесет лица беа убиени кога руски дрон погоди автобус област во близина на Павлоград, додека уште две лица загинаа откако дрон погоди приватна куќа во регионалниот главен град Дњепар претходно истиот ден.
Во соседниот град Запорожје, нападите започнаа по полноќ, а регионалниот гувернер Иван Федоров рече дека најмалку шест лица се повредени во нападот врз породилната болница.
Нападите се случија откако украинскиот претседател Володимир Зеленски објави дека нова рунда разговори за ставање крај на речиси четиригодишната војна ќе продолжи во Абу Даби, Обединетите Арапски Емирати, на 4 и 5 февруари.
„Заинтересирани сме за исходот што ќе нè приближи до вистински и достоинствен крај на војната“, напиша Зеленски на Телеграм откако беше информиран од преговарачкиот тим во Киев.
Претходната рунда разговори се одржа на истата локација на 23 и 24 јануари. Првично во трилатерален формат, во неа учествуваа претставници од Украина, Русија и САД.
Американските претставници ги опишаа разговорите како „конструктивни“, а подоцна се чини дека доведоа до кратко затишје во нападите врз енергетската инфраструктура од двете страни.
Сепак, и покрај она што американските претставници го сметаа за позитивен моментум во обновените дипломатски напори, руските воздушни напади продолжија да ја погодуваат цивилната инфраструктура и логистиката низ цела Украина.
Украинските воздухопловни сили соопштија дека на 1 февруари, најмалку 90 руски беспилотни летала биле лансирани во региони низ целата земја, додека Русија користела повеќе од 6.000 беспилотни летала, 5.500 водени бомби и 158 ракети во јануари, според Зеленски.
Скопје на чекор до првата подземна сообраќајница – започна изградбата на булеварот „Македонија“
Започна со реализација на првата фаза од изградбата на булеварот „Македонија“, во рамки на кој е предвидено главниот да ја добие својата прва подземна сообраќајница, изјави скопскиот градоначалник Орце Ѓорѓиевски на настанот за означување на почетокот на градежните активности кај хотел „Лимак“ во центарот на градот.
„Ова е првата фаза од вкупно пет, преку кои овој комплексен капитален зафат конечно ќе биде реализиран. Иако третата фаза, подземната сообраќајница, е веќе изградена, нејзиното целосно ставање во функција е можно само со реализација на сите фази, а првата почнува токму денеска“, изјави Ѓорѓиевски.
Првата фаза, рече Георгиевски, вклучува реконструкција и рехабилитација на постоечкиот коловоз, како и проширување на одделни ленти, со цел да се подобри проточноста и функционалноста на сообраќајот.
Проектот опфаќа делови од булеварот „Борис Трајковски“ (кај Рампа), улиците „11 Октомври“ и „Пролет“, како и крак од булеварот „Македонија“ до влезот во „Борис Трајковски“.
На потегот од улицата „Пролет“ кон полициската станица и „Тутунскиот комбинат“ ќе се прошири коловозот со дополнителна лента, а раскрсницата ќе биде уредена со триаголни и солзни острови. Движењето од „Пролет“ кон хотел „Лимак“ и кон булеварот „Борис Трајковски“ ќе биде еднонасочно, изјави Георгиевски.
Во наредните фази се предвидува изградба на кружен тек кај поранешната зграда на „Нова Македонија“, дополнителни кружни текови меѓу булеварот „Кочо Рацин“ и улицата „Јордан Мијалков“, како и проширување на булеварот „Св. Кирил и Методиј“.
Подземната сообраќајница, кога ќе биде целосно пуштена во употреба, ќе има шест ленти – четири за двосмерен автомобилски сообраќај и две наменети за јавен превоз, како и дополнителни пешачки патеки.
„Со нејзиното пуштање во употреба се очекува намалување на сообраќајниот метеж и побрзо движење низ центарот на градот“, истакна Ѓорѓиевски.
Рокот за завршување на првата фаза е 90 дена, а од следната недела ќе започне тендерската постапка и за втората фаза од проектот.
Мицкоски подготвен за средба со синдикатот и потпишување на договорот за државните службеници
Премиерот Христијан Мицкоски денеска потврди дека е подготвен за средба со синдикатот и финализирање на колективниот договор за државните службеници. Тој нагласи дека услов за преговорите е отстранување на делот за плати од Општиот колективен договор, кој, како што посочи, е збунувачки и бара дополнителни преговори.
„Јас сум секогаш подготвен за средба. Можеме да договориме средба и немаше потреба од јавни коментари, бидејќи ова јас го предложив уште минатата година. Сега, бидејќи 2025 е зад нас, остануваат три години, односно до април 2026, 2027 и 2028 година. Условот е да се согласи синдикатот да се тргне делот за плати кој е збунувачки и да се финализира договорот“, изјави Мицкоски.
Премиерот посочи дека оваа понуда е на маса веќе една година и дека неговиот став не се променил.
„Со тоа Владата ги регулира односите со своите колеги, односно со административните службеници. Со сите останати имаме договор, додаде Мицкоски, по означувањето на почетокот на изградба на булеварот „Македонија“ кај хотелот Лимак во Скопје.
Мицкоски претходно повтори дека Владата е подготвена да ги зголеми платите за околу 7.800 државни службеници и административци за 40 отсто во период од две години и два месеци, со цел да се реши долгогодишниот проблем со ниските примања во јавната администрација.
Тој истакна дека оваа понуда е на маса веќе една година и дека Владата е отворена за средба со синдикатот и потпишување на колективниот договор, но со услов да се тргне делот за плати од Општиот колективен договор кој, според него, е збунувачки и бара дополнителни преговори.
Од друга страна, претседателот на Синдикатот на работниците од управата, правосудните органи и здруженијата на граѓани (УПОЗ), Трпе Деаноски, потврди дека ова е нивно барање уште од 2025 година и дека предлогот за покачување на платите бил прифатлив уште тогаш.
Тој нагласи дека нема да се чека повеќе и дека синдикатот е подготвен да се потпише договорот кога ќе им одговара на премиерот и министрите.
Пет тони марихуана од Северна Македонија запленети во Србија, тројца се во притвор
Вишиот суд во Белград одреди притвор за три лица по заплената на пет тони марихуана во регионот на селото Коњух кај Крушевац, во централна Србија, пренесуваат српските медиуми. Во извештаите се вели дека според истрагата, марихуаната била набавена во јануари оваа година на територијата на Северна Македонија, а истата ја транспортирала организирана криминална група што дејствувала на меѓународно ниво.
Српската полиција ја оцени заплената како најголема во историјата на земјата, а вредноста на наркотикот се проценува на седум до десет милиони евра.
Обвинителството предложи издавање налог за апсење, вклучително и меѓународен, за осомничениот Александар Мијајловиќ, кој е означен како организатор на организирана криминална група и е во бегство.
Судот во Србија одредил притвор за лицата Н.С., Р.С. и И.Д., кои како што е наведено се осомничени за неовластено производство и дистрибуција на наркотични дроги, поради опасност од бегство, влијание врз сведоци, повторување на кривичното дело и нарушување на јавниот ред и мир.
Претседателот на опозициското Народно движење на Србија, Мирослав Алексиќ, објави на социјалната мрежа X тврдење дека еден од уапсените за време на заплената на дрога бил советник на владејачката Српска напредна партија во Крушевац.
Алексиќ изјави дека уапсеното лице е „пријател и близок соработник“ на семејството на министерот за одбрана Братислав Гашиќ.
Министерот за одбрана Братислав Гашиќ не ги коментираше директно обвинувањата на опозицијата, ниту го спомена името на уапсеното лице.
Во соопштението објавено од весникот Курир, тој им честиташе на членовите на полицијата и другите безбедносни служби за операцијата, наведувајќи дека таа покажува дека „нема заштитени луѓе во Србија“.
Потпретседателката на Градскиот комитет на СНС Крушевац, Невена Ѓуриќ Никитовиќ, исто така издаде соопштение во кое наведува дека „државата е јасна и безмилосна во борбата против криминалот и корупцијата“.
Српскиот претседател Александар Вучиќ денеска изјави дека државата нема никаква врска со аферата што беше отворена со запленувањето на пет тони марихуана на имотот на локален функционер на владејачката Српска напредна партија (СНС).
Тој додаде дека полицијата „уапсила луѓе“ и дека неговите политички противници „сè превртуваат наопаку“ и тврдат дека зад тоа стои државата.
„Луѓето од Управата за криминалистичка полиција пронајдоа пет тони некаква дрога. А сега дали само синот знаел за тоа или и синот и таткото, тоа е друго прашање, нека утврдат надлежните органи, нема да претпоставам ништо. Ние ја спроведовме таа операција“, изјави Вучиќ за ТВ Пинк.
Јавното обвинителство за организиран криминал претходно објави дека во истрагата се опфатени А.М., Н.С., Р.С., И.Д. и У.М. Според српските медиуми, осомничените го искористиле своето законско право да молчат за време на сослушувањето.
Во извештаите се вели дека осомничениот А.М., кој бил организатор на групата, се наоѓа во бегство, по што судијата издаде потерница, вклучително и меѓународна.
Организираната криминална група дејствувала на меѓународно ниво, а во јануари оваа година набавила повеќе од пет тони марихуана на територијата на Северна Македонија. Според истрагата, И.Д. ја транспортирал дрогата до магацините на семејствата Н.С. и Р.С., од каде што У.М. ја продавал понатаму.
Во извештаите се вели дека И.Д. е косопственик на компанијата „Алфафарм“ во Скопскиот Регион, која е регистрирана за производство и преработка на медицински канабис.
Српската полиција соопшти дека заплената била извршена на 29 јануари во реонот на селото Коњух кај Крушевац. Министерот за внатрешни работи на Србија, Ивица Дачиќ, ја оцени како најголема заплена на дрога во земјата, со проценета вредност од седум до десет милиони евра.
Струјата повторно вклучена во Молдавија по дефект во украинската мрежа што предизвика прекин
Молдавија беше погоденa од прекин на електричната енергија во целата земја на 31 јануари , откако сериозен дефект во електричната мрежа на Украина предизвика колапс на клучен високонапонски далновод, со што беше прекината струјата во големи делови од земјата, вклучувајќи го и главниот град Кишињев.
Властите соопштија дека снабдувањето со електрична енергија е целосно обновено подоцна истиот ден.
Прекинот започна во 10:42 часот по локално време, кога падна напонот на далноводот од 400 kV Исачеа-Вулканешти-МГРЕС, кој Молдавија го користи за увоз на електрична енергија од Романија преку Украина и регионот Трансдњестар, поддржан од Русија, според Министерството за енергетика.
Прекинот предизвика итно исклучување на целиот електроенергетски систем на Молдавија, бидејќи Молдавија и Украина работат во рамките на заеднички блок за производство на електрична енергија.
Големи делови од Кишињев останаа без електрична енергија, со што беа запрени тролејбуските услуги, беа расипани семафорите и беа нарушени граничните и царинските операции. Полицијата предупреди дека нефункционалните сообраќајни сигнали го зголемуваат ризикот од несреќи, распоредувајќи полицајци на главните раскрсници и повикувајќи ги возачите да забават и да ги следат сообраќајните знаци.
Граничните премини се соочија со застои поради прекини во царинските објекти. Иако беа активирани резервни генератори, украинската гранична полиција соопшти дека е потребна рачна обработка поради технички дефекти во главната царинска станица. Министерството за здравство на Молдавија соопшти дека сите погодени медицински установи се префрлиле на итни снабдувања со електрична енергија.
Во соопштението објавено по 16 часот по локално време, министерот за енергетика Дорин Јунгиету рече дека операторите за дистрибуција на електрична енергија го завршиле повторното поврзување на крајните потрошувачи со нисконапонските мрежи.
„Во моментов, Националниот електроенергетски систем работи во рамките на нормалните параметри“, рече Јунгиету во објава на социјалните мрежи.
Прекинот траел повеќе од пет часа, соопштија властите. Целосниот обем на прекинот останува нејасен, вклучително и колку луѓе и места биле погодени. Кратко по инцидентот, градоначалникот на Кишињев, Јон Чебан, рече дека „најголемиот дел“ од главниот град останал без електрична енергија.
Операторот за пренос на електрична енергија на Молдавија, Молдеелектрика, изјави дека инцидентот веројатно ги прекинал и 110 kV водови кои се критични за снабдување со електрична енергија на северните и јужните региони на земјата.
Украинскиот министер за енергетика Денис Шмихал изјави дека до 14 часот по локално време, снабдувањето со електрична енергија е обновено на критичната инфраструктура во Киев, околниот регион Киев и регионот Дњепропетровск, со постепено повторно поврзување на домаќинствата. Снабдувањето со електрична енергија е обновено и во регионите Харкив, Житомир и Одеса.
Шмихал рече дека енергетскиот систем на Украина останува оперативен и обединет, а диспечерите на националниот оператор на електрична мрежа Укренерго ја следат ситуацијата. Сепак, тој предупреди дека земјата продолжува да се соочува со значителен дефицит на електрична енергија, при што неколку региони остануваат под распореди за итни прекини.
Украинските власти изјавија дека прекините се предизвикани од итни исклучувања поврзани со екстремни временски услови, отфрлајќи ги шпекулациите за сајбер напад.
Прекинот се случи во услови на континуирано оптоварување на енергетската инфраструктура на Украина по повторените руски напади. Неколку дена претходно, американскиот претседател Доналд Трамп изјави дека побарал од рускиот претседател Владимир Путин да ги паузира нападите една недела, барање за кое Трамп рече дека Путин го прифатил. Кремљ подоцна соопшти дека се согласил да ги запре нападите до 1 февруари.
Истиот датум првично беше избран за последователна рунда разговори меѓу Украина и Русија во Обединетите Арапски Емирати.
Сепак, украинскиот претседател Володимир Зеленски претходно изјави дека датумот и локацијата на следните разговори со посредство на САД за завршување на војната може да се променат. На 31 јануари, тој додаде дека Киев чека дополнителни информации од Соединетите Држави за разговорите.
„Украина е подготвена да работи во сите работни формати“, рече Зеленски.
Одделно, специјалниот претставник на САД Стив Виткоф, кој ги водеше преговорите меѓу земјите, рече дека имал конструктивни разговори со рускиот претставник Кирил Дмитриев во Флорида, додавајќи дека Вашингтон е „охрабрен“ од состанокот.
Стартува „Безбеден град“ - Камерите автоматски ќе казнуваат сообраќајни прекршоци
Од денеска на територијата на Скопје, Куманово и Тетово, како и на коридорите 8 и 10, официјално започна имплементацијата на системот за автоматско санкционирање на сообраќајните прекршоци „Безбеден град“. Во првата фаза, системот ќе детектира четири најчести прекршоци – непрописно паркирање, пречекорување на дозволената брзина, минување на црвено светло и управување возило со истечена сообраќајна дозвола.
Министерот за внатрешни работи Панче Тошковски, во гостување во Дневникот на МТВ, нагласи дека целта на „Безбеден град“ не е казнување на граѓаните, туку зголемување на безбедноста и спасување човечки животи. Тој информираше дека стапил во сила нов Правилник со кој се зголемува прагот на толеранција при мерењето на брзината, по бројните реакции од јавноста во изминатиот период.
Според новите правила, за брзини до 50 километри на час останува толеранција од 6 км/ч. Тоа значи дека, на пример, на улица со ограничување од 30 км/ч, камерата ќе регистрира прекршок дури од 37 км/ч. За брзини од 50 до 100 км/ч толеранцијата изнесува 9 км/ч, додека кај ограничување од 100 км/ч санкционирање ќе има при брзина од 113 км/ч, односно со толеранција од 12 км/ч.
Премиерот Христијан Мицкоски денеска изјави дека очекувањата се да има помалку прекршоци поради системот.
„Како ќе се навикнуваат возачите, така ќе се вратиме на оние европски критериуми. Ние сега сме малку повеќе, ние сме некаде на 15 проценти. Не е поентата да се казнуваат граѓаните, туку да нема последици од сообраќајни несреќи и загубени човечки животи. Очекувам драматично да се намали бројот на прекршоци и казни“, рече Мицкоски.
Тошковски најави и дополнителен проект што ќе се реализира со поддршка на Македонски телеком, со кој граѓаните ќе добиваат информативни пораки за прекршоци сторени во рамки на дозволената толеранција. Со тие пораки, како што посочи, нема да се изрекуваат парични казни, туку ќе се испраќа предупредување за надминување на пропишаната брзина. Министерот потсети дека и возењето во рамки на толеранцијата може да има сериозни последици и дека во случај на сообраќајна незгода со тешки последици, одговорноста може да биде и кривична.
Од Министерството за внатрешни работи истакнуваат дека „Безбеден град“ е една од најзначајните инвестиции во сообраќајната безбедност во последните децении. Системот, нагласуваат, е насочен кон оние кои свесно ги кршат правилата, а камерите функционираат без дискриминација – секој прекршок се евидентира и санкционира подеднакво.
Висината на казните зависи од тежината на прекршокот. За пречекорување на брзината до 20 км/ч над дозволеното се предвидува глоба од 20 евра, од 20 до 30 км/ч – 45 евра, а од 30 до 50 км/ч – 300 евра и забрана за управување од три до 12 месеци. За пречекорување над 50 км/ч казната изнесува 400 евра, четири казнени поени и забрана за управување најмалку една година. Во населени места казните се построги и може да достигнат до 500 евра.
За минување на црвено светло, системот автоматски ќе изрекува глоба од 250 евра и забрана за управување од три до 12 месеци, а кривична одговорност следи доколку прекршокот предизвика опасност или сообраќајна незгода. Управување возило со истечена сообраќајна дозвола се казнува со 100 евра за возачот и 250 евра за сопственикот на возилото, додека за непрописно паркирање казните се движат од 30 до 50 евра, зависно од тежината на прекршокот.
Доколку глобата се плати во рок од осум дена, сторителот плаќа половина од износот. По истекот на рокот, казната се наплатува во целост, со можност за присилна наплата. Возач кој ќе добие три забрани за управување во период од четири години автоматски ја губи возачката дозвола, а повторно полагање е можно најрано по една година.
Надлежните очекуваат дека со целосното заживување на „Безбеден град“ ќе се намалат сообраќајните прекршоци, бројот на незгоди и човечките жртви на македонските патишта.