Вести
Европската комисија го поддржа носењето на Законот за амнестија
Европската комисија денеска го поздрави усвојувањето на Законот за амнестија за насилствата во Собранието на 27 април минатата година, оценувајќи го како можност за помирување на општеството.
„Овој процес е клучен за градење национален консензус за стратегиските прашања во интерес на земјата. ЕУ очекува усвоениот закон да не се меша во независноста на судството, кое самостојно треба да одлучи за тоа кој сè бил вклучен во организирањето и извршувањето насилства, како и за тоа кој не ги исполнил своите службени обврски на 27 април 2017 година“, се наведува во пишаната изјава на портпаролката на ЕК, Маја Коцијанчич.
Собранието синоќа, по скратена постапка, со 95 гласа „за“, без против и воздржани, го донесе Законот за амнестија за насилствата на 27 април минатата година. Согласно законот, амнестијата нема да ги опфати организаторите, лицата кои извршиле физичко насилство, кои носеле оружје, како и службените лица кои ги пречекориле службените овластувања.
види ги сите денешни вести
Ниски температури, напнати нерви: Зимата како оружје во руските напади против Украина
Струја во најдобар случај по неколку часа дневно. Станови без греење со денови. Генератори на енергија што зујат по снежните тротоари. Вода што се исклучува и исклучува во домовите. Најниски температури во последните години.
Нервите се исцрпуваат, трпението се намалува, а Киев се замрзнува додека Украинците се борат да се справат со немилосрдните руски напади што уништија огромни делови од енергетската инфраструктура на земјата. Една недела по особено големиот руски бараж на 9 јануари, многу домови во главниот град остануваат без греење или други комунални услуги.
Додека бомбардирањето на цивилни енергетски и грејни цели од страна на Русија е далеку од нова стратегија, баражот оваа зима се чувствува понемилосрден и показнувачки од минатата година.
„Во мојот стан е 15 степени (Целзиусови)“, рече една жена додека шеташе по улица во Киев недалеку од нејзината зграда.
„Се облекувам топло и му велам на [градоначалникот Виталиј] Кличко да побрза. Секако, не можам да брзам, со оглед на моите години. Пијам многу топол чај.“
„Штета е што не бевме поподготвени за ова“, рече таа во интервју за „Курент Тајм“.
Друг маж, движејќи се низ центарот на Киев, рече дека неговиот дом останал без топлина три дена, во кое време неговата сопруга ги вклучила сите греалки на нивниот шпорет на гас: „Фала му на Бога што имавме гас“.
Украинците се исцрпени од речиси четири години целосен напад на Русија врз нивната земја. За многумина, моралот се зголемувал и намалувал додека судбината на бојното поле на украинската војска се извртувала.
Претседателот Володимир Зеленски и други избрани функционери се обидувале да го одржат духот на Украинците - а воедно да ја одржат поддршката од западните сојузници и постојаниот проток на западно оружје што ја напојува борбата на војската. Тоа вклучува воздушна одбрана за соборување на дојдовни ракети и беспилотни летала.
Оваа зима, Русија не криеше дека нејзината стратегија е да ги таргетира веќе оштетените објекти на електричната мрежа и електраните на Украина, заедно со општинските постројки за греење, кои снабдуваат топлина и топла вода со многу, ако не и со повеќето, згради во Киев и другите украински градови.
„Нема ниту една електрана во Украина што не била погодена од Русите за време на војната“, им рече министерот за енергетика Денис Шмихал на пратениците на 16 јануари.
Но, Украина има само ограничен број противвоздушна одбрана за соборување беспилотни летала и ракети. Службениците воведоа прекини во снабдувањето со електрична енергија низ градот и околните региони - на пример, три часа струја на секои 12 часа - додека работниците во комуналните услуги се борат да ја поправат штетата и да ги одржат светлата и греењето вклучени.
„Има многу штета“, рече работник од ДТЕК, најголемата приватна компанија за комунални услуги во Украина, во видео објавено од неа. „Скршени жици, скршени изолатори, скршени столбови. Полиња, чистини, патишта збришани, каде што не може да стигне никаква опрема. За да ги пронајдат прекините, момците одат со часови на студ.“
Украинците стануваат нетрпеливи и почнуваат да ги напаѓаат локалните и националните службеници. Особено во Киев.
„Киев, за жал, направи многу помалку; многу малку е направено во главниот град. И дури и овие денови не гледам многу интензитет“, рече Зеленски, признавајќи ја борбата што ја имаа работниците за одржување на топлите и осветлените домови.
Тоа предизвика остар одговор од градоначалникот на Киев, кој во минатото се караше со Зеленски.
„Каков „интензитет“ претседателот не гледа во работата во Киев, во оваа кризна ситуација, особено во последните денови, како што рече?“, рече Кличко во објава на Телеграм на 14 јануари.
„Барем зборувам искрено и ги предупредувам луѓето за исклучително тешката ситуација. И не ми е гајле за никакви рејтинзи или фантомски избори“, рече Кличко, кој им советуваше на жителите на Киев да го напуштат градот поради енергетската криза и да најдат засолниште кај роднини или пријатели на друго место.
Службениците за вонредни ситуации поставија надувувачки шатори за греење во најтешко погодените населби во Киев, каде што луѓето можат да се затоплат и да ги полнат своите телефони и компјутери.
Ина, мајка на три деца, вклучувајќи и едно бебе од 3 недели, рече дека нејзиното семејство ја преживеало првата ноќ откако биле прекинати греењето и струјата. Сепак, до втората, внатрешната температура паднала на 15 степени, а тие почнале да страдаат од студот.
„Го облековме најмладиот во две комбинезони и топол џемпер. Еден сосед донесе волнен џемпер од 1940-тите“, рече таа. „А јас зедов крзно од породилиштето, кое му го облеков и него.
„Немам струја веќе околу 55 часа, па само се смеам за да не заплачам“, рече Ана, жена што игра карти во друг центар за затоплување.
„Сакаме преговори. Но, ми се чини дека Русија не сака никакви преговори. А што е следно? „Не знам“, рече уште една исцрпена жена во центарот. „Сакам да живеам во Украина“.
Закони за вооружен конфликт
Одлуката за напад врз цивилното население во Украина започна сериозно неколку месеци по почетокот на инвазијата во февруари 2022 година.
Оттогаш, сè поголем број меѓународни правни експерти заклучија дека напорите се јасен воен злостор, кршење на меѓународното хуманитарно право кое забранува намерно напад врз цивили.
„Овие напади се темпирани да не се совпаѓаат со воените офанзиви, туку со почетокот на зимата.“ Предвидливиот ефект - и веројатно намерата - е да се потопат цивилите во темнина и лишување, користејќи ја зимата како оружје“, напиша една група адвокати во труд објавен во ноември.
„Скалата на страдање на цивилите предизвикани од овие напади далеку ја надминува секоја замислива воена предност, кршејќи го правилото за пропорционалност“, рекоа тие. „А намерната употреба на студ и темнина за да се скрши моралот укажува на намера за тероризирање, што е експлицитно забрането според законите на војната“.
Во март 2024 година, Меѓународниот кривичен суд издаде налози за апсење на двајца врвни руски воени офицери - адмирал на морнарицата на Црното Море и генерал на воздухопловните сили - за организирање на кампањата насочена кон цивилни цели.
„Смрзнувачки сме, но што ќе правите?“, рече друга жена, која живее во област на источните брегови на реката Днепар, додека шеташе во центарот на Киев.
Таа изјави за „Курент тајм“ дека е без греење четири дена и дека се грее „со ќебиња, облека и чај, но немаме гас за готвење“.
„Не можете ли да направите ништо за нас, господине?“, рече таа, апелирајќи до владата.
*Со известување од дописниците на „Курент тајм“, Борис Сахалко и Андреј Кузаков
Македонските ракометари загубија од Данска на стартот на Европското првенство
Македонската ракометна репрезентација загуби од Данска на стартот на Европското првенство со 36:24.
Данска е еден од тројцата кодомаќини на ова првенство кое се игра и во Норвешка и Шведска. Данските ракометари важат за едни од фаворитите и за освојување на златото.
Ова е второ Европско првенство, по тоа во 2020 година, што се игра во три земји.
Македонската репрезентација заедно со Данска е во групата Б со Португалија и Романија кои се соочија во првиот натпревар од групата одигран денеска (16 јануари) од 18 часот. Португалците беа сигурни против Романците совладувајќи ги со 40:34.
Македонските ракоментари в недела (18 јануари) ќе играат против Португалија, а во вторник (20 јануари) против Романија.
За „црвено-жолтите“ ова е деветто учество на еден европски шампионат. Најдобар пласман Македонците имаа на првенството во 2012 година во Србија, кога го освоија 5. место.
На овој евро-шампионат учествуваат вкупно 24 репрезентации, а финалето треба да се одржи на 1 февруари во данскиот град Хернинг.
Репрезентациите се поделени во шест групи од по четири екипи, по што ќе следат главната рунда, полуфиналето и натпреварите за медали.
Европското првенство е важно бидејќи пласманот на него ќе влијае и на квалификациите за Светското што во 2027 година треба да се организира во Германија.
Експремиерката на Украина, Тимошенко, засега не оди во притвор за обвиненијата за поткуп
Суд во Киев ѝ наложи на поранешната украинска премиерка Јулија Тимошенко да плати кауција од 760.000 долари за да избегне притвор за обвиненијата за нудење поткуп на пратеници.
Одлуката од 16 јануари следеше откако два дена претходно украинските антикорупциски власти објавија дека Тимошенко е осомничена за организирање „системски механизам за обезбедување несоодветни бенефиции за пратениците во замена за нивно лојално однесување за време на гласање“.
Доколку биде прогласена за виновна, таа ќе се соочи со затворска казна од пет до десет години.
Тимошенко, харизматична лидерка на опозициската партија Баткившчина (Татковина) и трикратен претседателски кандидат, негираше какво било кривично дело и вети дека ќе докаже оти доказите против неа се фалсификувани.
Во објава на социјалните мрежи на 15 јануари, таа посочи дека нејзините банкарски сметки се блокирани поради што не може да плати кауција. Но, нејзините адвокати подготвуваат жалба против налогот за кауција, а таа не мора да плати додека се разгледува жалбата. Тимошенко не беше испратена во притвор ниту пак ѝ беше наредено да носи електронска нараквица.
Сепак, на сила се некои мерки. На пример, не ѝ е дозволено да го напушти регионот на Киев или да комуницира со голем број пратеници. Таа исто така мора да ги информира властите за каква било промена на нејзината работа или место на живеење.
Утрото на 14 јануари, по претресот во канцелариите на нејзината партија во Киев, Тимошенко обвини дека дејствијата против неа се резултат на „политичка наредба“. Нејзината партија е трета по големина во парламентот.
Тимошенко беше клучна фигура во продемократската Портокалова револуција во Украина во 2004 година, но и контроверзен лик во профитабилната гасна индустрија во земјата. Беше премиерка пет месеци во 2005 година, а потоа од 2007 до 2010, беше во затвор под обвинение за злоупотреба на службената должност во време на претседателскиот мандат на прорускиот лидер Виктор Јанукович.
Многу меѓународни организации обвинија дека случајот против Тимошенко бил политички мотивиран, а таа беше ослободена по масовните протести што го соборија Јанукович од власт во 2014 година.
Откако беше поразена на претседателските избори во 2010 година од Јанукович, таа повторно се кандидираше во 2016, но се најде на второто место со само 13 проценти од гласовите – губејќи од Петро Порошенко. На следните избори, во 2019 година, кога Володимир Зеленски беше избран за претседател, Тимошенко беше третопласирана.
По илјадниците загинати, безбедносните сили држат контрола во Иран со силно присуство на улиците
Безбедносните сили во Иран, според извештаите, одржуваат силно присуство на улиците во делови од земјата додека протестите по повеќе од две недели стивнуваат откако властите започнаа нивно сузбивање при што загинаа илјадници Иранци, а беше прекинат и интернетот.
Извештаите укажуваат на тоа дека масовните протести, заедно со бруталните мерки што ги преземаа властите, се смируваат.
„Нашите независни извори потврдуваат силно воено и безбедносно присуство во градовите и местата каде што претходно се одржаа протести, како и на неколку локации каде немаше големи демонстрации“, соопшти организацијата за човекови права „Хенгав“ со седиште во Норвешка.
Иранските власти спроведоа една од најнасилните репресии досега откако луѓето низ целата земја излегоа на улиците на антивладини протести, кои се смета за еден од најголемите предизвици за клерикалното владеење од Исламската револуција во 1979 година до денес.
Со речиси целосно прекинување на интернетот осми ден по ред, според информациите на организацијата NetBlocks, тензиите остануваат високи, а информациите што се добиваат оттаму се оскудни. NetBlocks укажа дека прекинот на интернет сега е подолг од оној што беше за време на протестите во 2019.
„Во 2019 година, дури откако беше обновена конекцијата, стана познат обемот на бруталната репресија“, додаваат оттаму.
Организациите за човекови права наведуваат дека има сè повеќе докази за масовни убиства на демонстранти од страна на иранските безбедносни сили откако протестите ескалираа на 8 јануари.
Независната организација за мониторинг на човековите права ХРАНА со седиште во САД соопшти дека според нејзините потврдени и верификувани информации од четвртокот, бројот на жртви во протестите се искачил на 2.677 демонстранти, додека повеќе од 19.000 други се приведени. Норвешката организација за човекови права „Иран Хјуман Рајтс“ (Iran Human Rights) соопшти дека нејзиното истражување покажало дека се убиени најмалку 3.428 демонстранти.
Организацијата „Хјуман Рајтс Воч“ (Human RightsWatch) објави дека почнувајќи од 8 јануари „безбедносните сили ја зголемија својата смртоносна репресија на координиран начин… што резултираше со големи размери на убиства и повреди на демонстранти и минувачи низ целата земја“.
Исто така, организацијата наведува дека строгото ограничувања на комуникациите ја отежнува независната верификација на целосниот обем на злосторствата. Многу групи посочија дека вистинскиот број на жртви е веројатно неколку пати поголем од бројките објавени досега.
Низ целиот Блиски Исток, тензиите се намалија и поради можноста за американски напади врз Иран поради репресијата.
Белата куќа на 15 јануари соопшти дека американскиот претседател Доналд Трамп и други официјални лица го предупредиле Техеран дека ќе има „тешки последици“ доколку продолжи крвопролевањето.
Во извештаите за случувањата во Иран се најавуваше и оти еден притворен демонстрант, 26-годишниот Ерфан Солтани, ќе биде погубен на 14 јануари, шест дена по неговото апсење под обвинение за „водење војна против Бога“ поради неговата улога во протестите.
Сепак, групите за човекови права соопштија дека тоа не се случило по предупредувањето од Трамп. Иранскиот судски медиумски центар подоцна соопшти дека информациите оти Солтани се соочува со погубување биле „измислени“ и дека тој е обвинет за „собирање информации и договарања против внатрешната безбедност на земјата и пропагандни активности против режимот“.
Трамп не објасни какви мерки би можеле да преземат САД против Иран и кога, а дел од персоналот е советуван од Вашингтон да ја напушти главната американска воздухопловна база во регионот.
Ова следуваше откако Техеран ги предупреди соседните земји каде што се сместени американски трупи дека ќе возврати врз американските бази доколку Вашингтон ги спроведе своите закани.
Рускиот претседател Владимир Путин молчи за случувањата во Иран уште од започнувањето на протестите.
На 16 јануари, Кремљ соопшти дека Путин дискутирал за ситуацијата во Иран во одделни разговори што ги имал со иранскиот претседател Масуд Пезешкијан и израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху, наведувајќи дека Москва е подготвена да посредува.
Русија долго време е сојузник на Техеран, кој пак ја поддржува Москва во нејзината целосна инвазија на Украина, особено со снабдување со воена опрема како што се беспилотни летала.
Бугарија оди на нови парламентарни избори
Оваа пролет Бугарија ќе ги одржи своите седми последователни парламентарни избори од април 2021 година наваму. Ова стана јасно откако партијата Алијанса за права и слободи (АПС) на Ахмед Доган го врати мандатот за формирање Влада на претседателот Румен Радев.
Со ова, се исцрпе предвидената постапката по оставката на Владата на Росен Жељазков. Сега на потег е шефот на државата кој треба да го објави датумот на кој ќе се одржат новите избори.
„Одиме на избори“, резимираше Радев на крајот од средбата со АПС.
Претходно оваа недела, Радев го доделуваше мандатот за формирање владата на првите две политички сили во парламентот – ГЕРБ и коалицијата Продолжуваме со промените – Демократска Бугарија (ПП-ДБ). Двете го вратија мандатот.
Владата на Жељазков, која беше поддржана од ГЕРБ, Движењето за права и слободи (ДПС), Бугарската социјалистичка партија (БСП) и Има таков народ (ИТН), поднесе оставка во декември под притисок од најмасовните протести што се случија во Бугарија во последните децении.
Причината за нив беа предлозите на Владата за Буџетот за 2026 година, кој никогаш не беше усвоен.
Бугарија влезе во спирала со предвремени избори откако заврши мандатот на третата влада на Бојко Борисов (2017-2021). Оттогаш, имаше низа привремени односно технички влади назначени од Радев и само две редовни односно политички влади кои не ги завршија своите мандати – на Кирил Петков (2021-2022) и Николај Денков (2023-2024).
Во меѓувреме, ПП-ДБ, ГЕРБ и МРФ протуркаа уставни измени со кои се ограничуваат овластувањата на претседателот на државата да назначува привремени премиери, обврзувајќи го за функцијата да избира личност од список на одредени високи државни службеници.
Осомничени 20 бизнисмени и вработени во УЈП за штета на Буџетот од 4,8 милиони евра
Вкупно 20 лица се осомничени во истрага поврзана со даночни затајувања и измами, како и перење пари и злоупотреба на службената положба. Меѓу осомничените се бизнисмени – сопственици и управители на фирми и вработени во скопската дирекција на Управата за јавни приходи (УЈП).
Тие се сомничат дека го оштетиле државниот буџет за 4,8 милиони евра (297.733.844 денари), соопшти Основното јавно обвинителство за гонење организиран криминал и корупција (ОЈО ГОКК).
Првоосомничен е српски државјанин – сопственик и управител на две фирми. Тој, според обвинителството, во 2024-2025 година избегнал да плати данок во износ од околу 188 илјади евра.
Заедно со двајца службеници од дирекцијата на УЈП во Скопје тој формирал група со која ги вршеле кривични дела и во истата биле вклучени и други сопственици, управители и вработени во фирми во Скопје и Гевгелија, посочи ОЈО ГОКК.
„Останатите осомничени сопственици и управители на правни лица со лажни пријави побарале, а осомничените вработени им одобриле неосновано враќање данок за нерезидентни правни лица со што е нанесена штета на буџетот во износ од 31.175.168 денари (507.000 евра)“, соопшти обвинителство.
Дополнително, додаваат оттаму, дел од осомничените во истиот период вршеле трансфер и подигање пари во вредност од околу 1,5 милиони евра со цел да го прекријат нивното потекло.
Инаку, двајца од опфатените со оваа истрага се веќе осомничени во предметот поврзано со корупциската афера со злоупотреба на европски пари од ИПАРД 3 програмата преку Агенцијата за финансиска поддршка во земјоделството и рурален развој.
Акцијата под раководство на ОЈО ГОКК беше спроведена на 15 јануари, а во неа учествувале истражители од обвинителството и припадници на МВР кои извршиле претреси на 16 локации низ државата. Биле одземени фиктивни документи, пари, оружје, лажни печати од фирми.
Пред отворање на истрагата вчера, истражителите и Управата за финансиско разузнавање воделе предистрага откако добиле известување за сомнежите од Агенцијата за национална безбедност.
Двајцата осомничени кои се дел и од истрагата за аферата со ИПАРД 3 веќе се наоѓаат во притвор. За осум од останатите ОЈО ГОКК бара притвор, додека за десетте други предлага поблаги мерки за обезбедување, како и забрана за вршење на работни активности за дел од вработените во УЈП.
Од Основниот кривичен суд Скопје соопштија дека биле прифатени мерките за претпазливост, како и предлогот за притвор за осум од осомничените. Определениот притвор е во траење од 30 дена.
Трамп го доби нобеловиот медал за мир од венецуелската опозиционерка Мачадо
Венецуелската опозициска лидерка Марија Корина Мачадо му го врачи својот медал за Нобелова награда за мир на американскиот претседател Доналд Трамп за време на нивниот состанок во Белата куќа, во обид да влијае на неговите напори да ја обликува политичката иднина на нејзината земја.
Претставник на Белата куќа потврди дека Трамп има намера да го задржи медалот. Во објава на социјалните мрежи доцна во четвртокот, Трамп напиша:
„Марија ми ја врачи својата Нобеловата награда за мир за работата што ја направив. Прекрасен гест на меѓусебно почитување. Ти благодарам, Марија!“
Мачадо, која го опиша состанокот како „извонреден“, рече дека подарокот е признание за, она што таа го нарече, негова посветеност на слободата на венецуелскиот народ.
Белата куќа подоцна објави и фотографија од Трамп и Мачадо, каде што претседателот држи голема, златна рамка во која се наоѓа медалот.
Во рамката има и текст со кој се наведува: „До претседателот Доналд Џ. Трамп, во знак на благодарност за вашето извонредно лидерство во промовирањето на мирот пред силата“. Овој чин беше опишан како „личен симбол на благодарност во име на венецуелскиот народ“.
Обидот на Мачадо да влијае на Трамп дојде откако тој ја отфрли идејата да ја назначи за лидерка на Венецуела, на местото на соборениот Николас Мадуро.
Трамп отворено лобираше тој да ја добие Нобеловата награда за мир и се жалеше дека бил заобиколен откако Мачадо беше објавена како добитничка.
Иако Мачадо му го даде на Трамп златниот медал што го добиваат лауреатите, сепак, наградата останува нејзина. Норвешкиот Нобелов комитет соопшти дека наградата не може да се пренесе, сподели или одземе.
На прашањето во среда дали сака Мачадо да му ја даде наградата, Трамп за Ројтерс изјави: „Не, не го кажав тоа. Таа ја освои Нобеловата награда за мир“.
Републиканскиот претседател долго време изразува интерес за освојување на наградата и повремено ја поврзува со неговите дипломатски достигнувања.
Состанокот со венецуелската опозиционерка, кој траеше нешто повеќе од еден час, беше прва нивна средба лице в лице.
По средбата, Мачадо во Капитол Хил се сретна со повеќе од десетина сенатори меѓу кои и републиканци и демократи.
За време на нејзината посетата, портпаролката на Белата куќа, Керолин Левит, изјави дека Трамп со нетрпение очекува да се сретне со Мачадо, но остана на својата „реална“ проценка дека таа во моментов ја нема потребната поддршка за да ја води земјата на краток рок.
Мачадо, која избега од јужноамериканската земја преку море во декември, се „натпреварува“ за наклонетоста на Трамп со членовите на венецуелската влада и се обидува да обезбеди улога во идното управување на земјата.
Откако САД упаднаа во Венецуела овој месец и го уапсија соборениот претседател Николас Мадуро, опозициските претставници, членовите на венецуелската дијаспора и политичарите низ САД и Латинска Америка изразија надеж дека Венецуела може да започне процес на демократизација.
Надеж за демократизација на Венецуела
Демократскиот сенатор Крис Марфи, еден од сенаторите што се сретнаа со Мачадо, рече дека лидерката на опозицијата им кажала на сенаторите дека репресијата во Венецуела не е поинаква од тоа што била во време Мадуро.
„Привремената претседателка на Венецуела, Делси Родригез, е ’вешт политичар‘ која секој ден станува сè поцврста благодарение на поддршката на Трамп. Се надевам на избори, но сум скептичен“, рече сенаторот од Конектикат, Марфи.
Трамп изјави дека е фокусиран на обезбедување пристап на САД до венецуелската нафта и на економска обнова на Венецуела. Тој неколку пати ја фалеше Родригез, која го презеде раководството на Венецуела по апсењето на Мадуро. Во интервју за Ројтерс во среда, Трамп рече: „Беше многу добро да се работи со неа“.
Мачадо беше дисквалификувана од кандидирање на претседателските избори во Венецуела во 2024 година од страна на Врховениот суд каде судиите се сметаат за сојузници на Мадуро.
Надворешните набљудувачи се убедени дека Едмундо Гонзалез, кандидат на опозицијата кој беше поддржан и од Мачадо, на тогашните избори победи со убедлива разлика, но Мадуро прогласи победа и ја задржа власта.
Сегашната влада во Венецуела последните денови ослободи десетици политички затвореници, но меѓународни организации и активисти велат дека обемот на ослободувањата е преувеличен од страна на Каракас.
Украина бара зголемување на увозот на енергија поради руските напади
Новиот министер за енергетика на Украина им нареди на државните компании да го зголемат увозот од странство, посочувајќи ги проблемите што ја мачат електричната мрежа по систематската кампања за бомбардирање од страна на Русија, јави агенцијата АФП.
Инженерите и спасувачките екипи се борат со температури под нулата за да ја обноват работата на електраните и трафостаниците погодени во последните денови од руски беспилотни летала и од ракети.
„Државните компании, првенствено „Украински железници“ и „Нафтогас“, мора итно да обезбедат набавка на увезена електрична енергија за време на грејната сезона 2025-26 година, во износ од најмалку 50 отсто од вкупната потрошувачка“, изјави министерот за енергетика, Денис Шмигал.
Тој не кажа колку електрична енергија Украина моментално произведува или увезува, информации што властите ги кријат поради чувствителноста на случувањата во војната.
Руските напади со беспилотни летала и ракети неодамна потонаа цели градови во темнина и оставија милиони луѓе со повремено греење или воопшто без греење, во период кога температурите паѓаат до -20 степени Целзиусови во некои области.
Во последните денови, новинари на АФП во Киев видоа исклучени семафори, затворени продавници и ресторани и жители кои се загреваат и полнат телефони во шатори поставени од државата.
Украинскиот претседател Володимир Зеленски доцна на 15 јануари објави дека 400.000 луѓе останале без електрична енергија по руските воздушни напади врз Харков, вториот по големина град во земјата.
Премиерката на Украина, пак, Јулија Свириденко објави дека строгите правила за полициски час воведени на почетокот на руската инвазија во февруари 2022 година ќе бидат ублажени за да им се овозможи на Украинците пристап до центри за итни случаи каде има греење и електрична енергија.
Кремљ изјави дека нападите се насочени само кон воени објекти, а во претходните години го обвинува Киев за страдањето на цивилите за одбивањето да ги прифати руските барања за мир.
Грчки суд ослободи хуманитарни работници од обвиненија за шверц со мигранти
Дваесетина хуманитарни работници вклучени во спасување бегалци во Грција беа ослободени од обвиненија за шверц со мигранти во повеќегодишен случај за кој групите за човекови права го оценија како неоснован обид да се забрани помошта за бегалците што се упатуваат кон Европа, јави Ројтерс.
Земјите од Европската Унија(ЕУ), вклучително и Грција - каде што повеќе од еден милион луѓе пристигнаа на брегот за време на бегалската криза во Европа во 2015 и 2016 година - ги заоструваат правилата за миграција како што десничарските партии добиваат предност во земји од ЕУ.
На судењето на егејскиот остров Лезбос, 24 обвинети се соочија со обвиненија за вмешаност во криминална група што го олеснувала нелегалниот влез на мигранти, како и за перење пари поврзано со финансирање на нивната организација.
Обвинетите беа поврзани со Меѓународниот центар за итни интервенции, непрофитна група за пребарување и спасување која работеше на Лезбос од 2016 до 2018 година.
Меѓу нив беше и Сара Мардини, една од двете сириски сестри кои спасија бегалци во 2015 година со тоа што го извлекоа нивниот чамец што тонеше и чија приказна го инспирираше популарниот филм „Пливачите“ на Нетфликс од 2022 година и Шон Биндер, германски државјанин кој од 2017 година волонтира за Меѓународниот центар за итни интервенции (ЕРЦИ), грчка непрофитна организација позната по обезбедување хуманитарна помош и итен одговор, особено за мигранти и бегалци.
Двајцата беа уапсени во 2018 година и поминаа повеќе од 100 дена во притвор.
Судот ги отфрли сите обвиненија со пресуда која адвокатот на одбраната, Закаријас Кесес, ја нарече „храбра“, но и дека била дочекана со „горчливо-слатко олеснување“.
Иако обвиненијата беа неосновани, рече Кесес, грчкиот судски систем го одложи решавањето на случајот, што доведе до тоа стотици луѓе да се повлечат од активности за хуманитарна помош.
„Потребни беа 2.897 дена за да се спроведе правда и да се сруши лажниот наратив на властите. Најголемиот случај на криминализација на хуманитарната помош беше изграден врз прирачник за нечовечност“, изјави Кесес за Ројтерс.
Во последниве години, Грција го заостри ставот кон мигрантите. Од 2019 година, централно-десничарската влада ги засили граничните контроли со огради и со морски патроли.
„Грчките власти треба да престанат да ја криминализираат солидарноста и да дадат приоритет на спасувањето животи“, рече Ева Косе, виш истражувач во одделот за Европа и Централна Азија во организацијата „Хјуман рајтс воч“ нарекувајќи ги судските гонења „злоупотребливи“.
Грција, која неодамна забележа стрмен нов пораст на пристигнувања мигранти од Либија, вели дека ги почитува меѓународното право и човековите права.
Обединетите нации предупредуваат на растечка криза на неухранетост во Авганистан
Растечката криза на неухранетост има тешки последици врз жените и девојчињата во Авганистан, кои меѓународната заедница ги изневерила, изјави за АФП највисокиот претставник на Светската програма за храна во таа земја.
Агенцијата на Обединетите нации (ОН) обезбедува најголем дел од прехранбената помош за Авганистан, со кој од 2021 година управуваат талибанските власти.
Иако донациите за помош значително се намалени во текот на изминатите неколку години, авганистанската влада се соочува со остри критики од странство поради забраната жените да работат во поголемиот дел од професиите и поради ускратувањето на образованието на девојчињата постари од 12 години.
Џон Ајлиеф, директор за Авганистан во Светската програма за храна, во интервју за АФП изнесе проекции дека во наредната година пет милиони жени и деца во таа земја ќе се соочат со акутна неухранетост, која се смета за опасна по живот.
„Речиси четири милиони деца во оваа земја ќе имаат потреба од лекување од неухранетост. Овие бројки се запрепастувачки“, рече Ајлиеф.
Авганистан е земја со повеќе од 40 милиони жители.
Центарот за терапевтска исхрана во рамките на болницата во Херат, на западот од Авганистан, месечно во просек прима меѓу 315 и 320 неухранети деца, а центарот е поддржан од хуманитарната медицинска организација Лекари без граници.
Бројот на случаи постојано растеше во изминатите пет години, според зборовите на Хамајун Хемат, заменик-координатор на „Лекари без граници“ во Херат.
„Никој не знае како се чувствувам“
Меѓу корисничките на Центарот беше и 24-годишната Наџиба, заедно со своето бебе Артија.
Откако на три месеци прележала воспаление на белите дробови, состојбата на Артија се влошила, па нејзините родители оделе од болница во болница обидувајќи се да најдат помош.
Како што вели таа, немала доволно одмор ниту квалитетна храна, што влијаело врз нејзината способност да произведува мајчино млеко.
„Овие денови немам доволно млеко за своето бебе“, вели таа.
Вознемирената мајка, која од лични причини не сакаше да го открие своето презиме, изјави дека семејството живее од продавницата за електрична опрема што ја води нејзиниот сопруг.
Наџиба и нејзиниот сопруг ја потрошиле својата скромна заштеда обидувајќи се да добијат помош за Артија, пред да дознаат дека таа има вродена срцева мана.
„Никој не знае како се чувствувам секој ден, овде со своето дете во ваква состојба“, вели Наџиба.
Некои семејства патуваат стотици километри до болницата во Херат, бидејќи во своите провинции немаат здравствени установи.
Вранга Нијамати, надзорничка на тимот медицински сестри, вели дека често примаат пациенти во „последна фаза“, кога „нема надеж“ за нивниот опстанок.
Сепак, таа вели дека се чувствува „гордо“ поради оние што успеваат да ги спасат од глад.
Покрај лекувањето на децата, медицинските сестри ги советуваат жените за доењето, кое е клучен фактор во борбата против неухранетоста.
„Кризата само ќе се влошува“
Откако талибанците повторно ја презедоа власта во 2021 година, сиромашните семејства се тешко погодени од намалувањето на меѓународната помош, како и од сушата и економските последици од враќањето на пет милиони Авганистанци депортирани од Иран и Пакистан.
„Во 2025 година веќе го забележавме најголемиот пораст на детската неухранетост регистриран во Авганистан од почетокот на 21 век“, изјави Џон Ајлиеф, претставник на Светската програма за храна во Кабул.
Кризата оваа година само ќе се влоши, додаде тој.
„Тие деца ќе умрат ако не бидат лекувани“, предупредува Ајлиеф.
Светската програма за храна бара 390 милиони долари за да обезбеди храна за шест милиони Авганистанци во текот на наредните шест месеци, но Ајлиеф вели дека шансите да се обезбедат тие средства се „многу мали“.
Ветувањата за солидарност од целиот свет, дадени по воведувањето на строгото толкување на исламското право од страна на талибанската влада, малку им помогнале на авганистанските жени, вели директорот на Светската програма за храна.
Тие сега „гледаат како нивните деца умираат од глад во нивните раце“, изјави тој.
АФП
Мултимедија
Најпосетени
Што треба да знаете