Брисел е во контакт со Украина во врска со нафтоводот „Дружба“, кој е оштетен од крајот на јануари, што го спречи протокот на руска нафта кон Унгарија и Словачка, потврди портпаролката на Европската комисија(ЕК).
„Во контакт сме со Украина во врска со временската рамка за поправка на нафтоводот „Дружба“ и колку брзо би можел да се врати во употреба“, изјави Ана-Каиса Итконен за новинарите во Брисел, додавајќи дека ЕК е подготвена да свика итна координативна група со релевантните страни за да разговара за алтернативни патишта за снабдување со гориво.
Итконен додаде дека „нема краткорочни ризици за безбедноста на снабдувањето во Унгарија и Словачка“, бидејќи тие земји имаат залихи за 90 дена.
Прекинот на протокот на руска нафта преку нафтоводот предизвика тензии меѓу Украина и земјите-членки на Европската унија, Унгарија и Словачка.
Додека Киев тврдеше дека руски напад со беспилотни летала е одговорен за прекинот на снабдувањето што почна на 27 јануари, словачкиот премиер Роберт Фицо на 15 февруари изјави дека Украина го одложува рестартирањето на протокот на нафта за да изврши притисок врз Унгарија да го повлече ветото врз идното членство на Украина во Европската унија.
Фицо го нарече тоа „политичка уцена“.
Иако Европската унија воведе забрана за увоз на руска нафта преку цевководи поради војната на Русија во Украина, континенталните земји без излез на море - Унгарија и Словачка - обезбедија исклучоци од тие санкции.
На 16 февруари, Унгарија, исто така, изрази желба да го искористи привременото ослободување за увоз на руска сурова нафта по море преку Хрватска, користејќи го Јадранскиот цевковод.
„Бараме од Хрватска да го олесни транспортот на руска нафта до Унгарија и Словачка преку Јадранскиот цевковод, бидејќи нашето ослободување од санкциите овозможува увоз на руска нафта по море во случај на прекин на снабдувањето преку цевководот“, напиша унгарскиот министер за надворешни работи Петер Сијарто на мрежата Икс.
Хрватскиот министер за економија Анте Шушњар изјави дека Загреб ќе може да помогне, пишувајќи на Икс дека „Хрватска нема да дозволи снабдувањето со гориво во Централна Европа да биде загрозено. Ние сме подготвени да помогнеме во решавањето на сегашното нарушување“.
Сепак, во истиот пост, тој ги критикуваше Будимпешта и Братислава за тоа што досега не успеаја да ги диверзифицираат своите извори на енергија.
„Јадранскиот гасовод е подготвен, така што повеќе нема технички изговори за останување врзан за руска нафта во која било земја од ЕУ. Барел купен од Русија може да им изгледа поевтино на некои, но помага во финансирањето на војната и нападите врз украинскиот народ. Време е да се запре профитирањето од војната“, напиша Сијарто на мрежата Икс.
Во извештај објавен на 16 февруари, Центарот за проучување на демократијата(ЦСД), истражувачки институт од Бугарија, исто така изјави дека на Унгарија не ѝ е потребна руска нафта бидејќи други извори се лесно достапни.
„Нема технички или економски причини за продолжување на ослободувањето од санкции за руската нафта во Централна Европа. Континуираната зависност на Унгарија е политичка одлука што го ослабува единството на ЕУ и го поткопува кредибилитетот на санкциите. Постепеното укинување на руската сурова нафта до крајот на 2026 година е можно и неопходно за долгорочната енергетска безбедност на Европа“, рече Мартин Владимиров, директор на програмата за енергија и клима на ЦСД.