Вести
Иванов предлага наместо тој, со Хан да се сретнат претставници на демонстрантите
Претседателот на Република Македонија Ѓорге Иванов, нема да оствари средба со еврокомесарот за проширување Јоханес Хан, информираат од кабинетот на претседателот.
Од таму велат дека претседателот Иванов, кој вчера престојуваше во работна посета на Унгарија,во Македонија ќе се врати доцна вечер, при што нема можност за средба со еврокомесарот Хан.
Дека Иванов во својата агенда не планирал средба со еврокомесарот Хан и со тројцата европратеници уште во петокот му било соопштено на амбасадарот Самуел Жбогар, велат од кабинетот на шефот на државата.
- Претседателот Иванов своите ставови веќе му ги соопшти на еврокомесарот за проширување Јоханес Хан на нивната последната средба на 10 февруари 2017 година и тие остануваат непроменети. Претседателот Иванов јасно и недвосмислено порача дека нема да определи мандат, без претходна јавна осуда и отфрлање на платформата од Тирана, се вели во соопштението од кабинетот на Иванов.
Со оглед на тоа дека претседателот нема да оствари средба со еврокомесарот Хан, од кабинетот велат дека претседателот Иванов предвидениот термин им го отстапува на претставниците од граѓанската иницијатива „За заедничка Македонија“, кои бараа средба со Хан.
Добро е еврокомесарот да се запознае со аргументите и причините поради кои македонските граѓани протестираат повеќе од дваесетина дена, велат од кабинетот на Иванов.
види ги сите денешни вести
Само 8 проценти од Ромките во Северна Македонија се вработени
Само 8 проценти од Ромките се вработени, а повеќето од нив се соочуваат со дискриминација на работното место, покажува Извештајот на Комисијата за спречување и заштита од дискриминација (КСЗД) за периодот 2022-2024 година.
„Ромките често работата во неформалниот сектор, без социјална и здравствена заштита и со ограничен пристап до мерки за вработување. Овие податоци потврдуваат дека дискриминацијата кон Ромките не е само родова или етничка, туку е меѓусебно испреплетена и со сиромаштијата и со ниското образование. Иако во последно време има одредени позитивни резултати, сепак, имаме 25 проценти од Ромките кои се соочуваат со дискриминација во пристапот при вработување“, изјави на денешната прес-конференција членот на Комисијата за спречување и заштита од дискриминација, Зекир Абдулов.
Тој додаде дека Ромките се соочуваат со сериозно структурно исклучување од пазарот на трудот, за што зборуваат и податоците од Извештајот. Ако според последниот попис од 2021 Ромите се 2,53 проценти од населението, податоците за 2023 покажуваат дека општата стапка на невработеност изнесува 13 проценти, денес околу 11,5 отсто, додека кај Ромките достинува околу 67 отсто.
Од Извештајот се забележува дека и покрај високата стапка на дискриминација кон жената Ромка, особено при вработувањето, сепак бројот на поднесени претставки од заштита од дискриминација е многу низок. Само три жени Ромки поднеле претставки за дискриминација на работно место при вработување иако имало скоро 40 отсто од новоотворените 407 случаи се однесувале на дискриминација.
„И покрај одредениот напредок, реалноста покажува дека жените Ромки и натаму се сооочуваат со дискриминација, родово-базиорано насилство, нееднаква застапеност во раководните позиции како економска нееднаквост. Упатувам силна порака до носителите на одлуки и спроведувачите на истите да обезбедат политики засновани на еднаквост, повик до работодавачите да гарантираат еднакви можности и услови за работа и повик до секој поединец и секој пеодинец да придонесе кон ослободување од стереотипи, предрасуди и заштита од секаков вид насилсство кон жената“, заклучи Абдулов.
Членовите на Комисијата заклучија дека дикриминацијата врз Ромките во областа на вработувањето е структурен и повеќеслоен проблем. Според нив решението за овој проблем бара заедничко постапување на КСЗД, Народниот правобранител, судовите, инспекторатите, граѓанските организации и самите заедници.
Најмалку девет повредени во напад на Севастопол
Руските власти соопштија дека најмалку девет лица биле повредени по украинскиот напад со беспилотно летало врз градот Севастопол на полуостровот Крим на Црното Море.
Петкатна станбена зграда во пристанишниот град Севастопол е сериозно оштетена од соборен дрон, изјави гувернерот на градот, поставен од Москва, Михаил Развожаев, на Телеграм рано во петок, 6 март.
Развожаев рече дека дронот се урнал во близина на зградата и бил исполнет со метални топчиња и експлозиви.
Шестмина од повредените, меѓу кои и три деца, се однесени во болница со исеченици, додаде тој.
Во меѓувреме, администрацијата, поставена од Русија, во јужниот украински регион Херсон, соопшти дека две лица се убиени, а 12 се повредени во украинскиот напад со беспилотно летало врз селото Олешки.
Нападите со руски беспилотни летала во текот на ноќта, исто така, го насочија кон украинскиот индустриски град Кривји Рог, каде што беа оштетени околу 30 згради, соопштија регионалните власти.
Украина се брани од целосна инвазија на Русија повеќе од четири години.
Османи со декрет го распушти Собранието на Косово
Претседателката на Косово, Вјоса Османи, објави дека издала декрет за распуштање на Собранието, бидејќи, како што изјави, политичките претставници „одлучиле да ја однесат земјата на избори“.
„Со овој декрет ја исполнувам мојата уставна обврска, која е јасно дефинирана. Голема несреќа е што тие (пратениците) не го избраа интересот на Косово“, рече Османи.
Според неа, неуспешните обиди од претходната ноќ за избор на претседател во Собранието не биле ниту случајни, ниту непромислени.
„Напротив, многу добро пресметани и осмислени, за жал“, додаде Османи.
Таа изјави дека член 86 од Уставот предвидува дека новиот претседател мора да биде избран најдоцна 30 дена пред истекот на мандатот на сегашниот претседател, а нејзиниот мандат истекува на 4 април.
„Ова значи дека 5 март беше уставниот рок за Собранието да избере нов претседател. Тој рок истече синоќа на полноќ. Значи, не станува збор за јавна дебата. Станува збор за јасен уставен факт. Уставот не е напишан за толкувања што ја релативизираат неговата тежина. Тој е напишан за да го гарантира функционирањето на државата, а не одложувањето и нефункционалноста“, додаде таа.
Османи, исто така, изјави дека ќе побара нови избори по консултации со лидерите на политичките партии.
„Граѓаните не сакаа избори, оваа ситуација се појави поради неуспехот на Собранието да ја исполни својата уставна должност. Никој не треба да сака уште еден политички циклус, особено во овој момент кога на земјата ѝ е потребна стабилност. Но, неодговорни луѓе со опасни намери ја доведоа земјата до оваа точка!“, рече претседателката на Косово.
Според неа, одложувањето на процесот би довело до уште поопасна ситуација.
Оваа изјава на Османи доаѓа неколку часа по истекот на рокот за избор на нов претседател на Косово.
Процесот на избор на претседател не успеа поради недостиг на кворум во Собранието.
Кандидати за претседател беа Глаук Коњуфца и Фатмира Колчаку, кои беа предложени од владејачката партија Самоопределување.
Откако претседателот не беше избран, претседателката на Собранието, Албулена Хаџиу, објави дека побарала од Уставниот суд привремено да ги суспендира роковите поврзани со изборот на новиот претседател на Косово.
Кандидатот за претседател на Косово мора да има двотретинско мнозинство од гласовите на пратениците во Собранието кое брои 120 места, или најмалку 80 гласови.
Доколку во првите два круга од гласањето ниту еден кандидат не го освои потребниот број гласови во третиот круг, доволно е просто мнозинство, односно најмалку 61 глас со потребен кворум од 80 присутни пратеници.
Според Уставот, доколку изборите не успеат во три круга, предвремените парламентарни избори мора да се одржат во рок од 45 дена.
Санкциите против Русија би ја прекинале соработката со Србија, вели рускиот амбасадор во Белград
Важно е Србија и Русија да продолжат со „прагматична соработка во области од заеднички интерес, и покрај сложените околности“, изјави денеска, 5 март, српскиот претседател Александар Вучиќ по средбата со рускиот амбасадор во Србија, Александар Боцан-Харченко.
Пред средбата, рускиот амбасадор изјави дека Русија сака односите со Србија да продолжат да се развиваат и дека „најважно е што Србија не се приклучи на санкциите“.
Тој оцени дека соработката меѓу двете земји ќе заврши „сама по себе“ доколку Србија воведе санкции против Русија.
„Ако една земја се приклучи на санкциите, тогаш нема соработка - санкциите автоматски ја суспендираат. Тоа не зависи од желбите на Москва“, изјави Харченко за Радио Телевизија на Србија.
Од почетокот на руската инвазија на Украина, Србија, земја кандидат за членство во Европската Унија, ги одбива повиците од Брисел да се усогласи со надворешната политика на ЕУ и да воведе санкции против Русија.
Зборувајќи за економската соработка, Харчеко изјави дека трговијата меѓу двете земји е во опаѓање и нагласи дека ова е директна последица од западните санкции против Москва.
„Србија е опкружена со земји кои го поддржуваат режимот на санкции и затоа се соочуваме со тешкотии, првенствено во транспортот, логистиката и финансиите“, рече Бочан-Харченко.
Во последните четири години, како одговор на руската агресија врз Украина, Европската Унија започна со воведување санкции против Русија. Досега се воведени 19 пакети санкции.
„Неверојатно ниска цена“ на гасот како придонес кон пријателството
Бочан-Харченко, исто така, рече дека Србија има стабилно снабдување со гас иако „глобалниот пазар во моментов е многу нестабилен“.
„Денес има стабилен проток на гас по цена што е неверојатно ниска за Европа. Тоа е најдобриот придонес на нашата пријателска соработка“, рече Бочан-Харченко.
Иако во последните години се обидува да ја намали својата зависност, Србија главно се снабдува со гас од Русија.
Во текот на 2025 година, не успеа да обезбеди нов долгорочен договор за снабдување со гас со рускиот „Газпром“, додека краткорочниот договор постигнат во декември истекува на 31 март.
Официјалните власти во Србија постојано повторуваат дека договорот за снабдување со руски гас ќе биде продолжен, но потврда од Москва сè уште не е пристигната.
Дронови го погодија регионот Нахчиван во Азербејџан, во близина на границата со Иран, двајца повредени
Дронови лансирани од соседен Иран го погодија автономниот регион Нахчиван во Азербејџан, при што беа повредени две лица, според Министерството за надворешни работи на Азербејџан.
Еден дрон го погоди аеродромот Нахчиван на 5 март, оштетувајќи го објектот. Втор дрон слета во близина на училишна зграда во областа Шекерабад, соопшти министерството.
Азербејџанското Министерство за надворешни работи го осуди нападот, велејќи дека тоа само ќе ги зголеми тензиите во регионот поврзани со тековниот конфликт во кој се вклучени Иран, Израел и САД.
Амбасадорот на Иран во Азербејџан е повикан во министерството во Баку за да го објасни инцидентот.
„Азербејџан го задржува правото да одговори“, соопшти министерството.
Азербејџан е еден од главните снабдувачи со нафта на Израел, додека Израел е клучен партнер за одбрана на Баку со години.
Многумина во Азербејџан го гледаат Израел како сигурен сојузник кој снабдувал критична воена опрема за време на кампањата на земјата за враќање на контролата врз регионот Нагорно-Карабах од Ерменија.
И покрај трговските и одбранбените врски со Израел, азербејџанските власти постојано велат дека земјата нема да дозволи нејзината територија или воздушен простор да бидат користени од која било земја за започнување воени операции против соседен Иран или која било друга држава.
„Овој напад со беспилотни летала врз аеродромот во Нахчиван е или несреќа или знак дека има поголема ескалација во регионот“, изјави за РСЕ Рауф Миргадиров, независен аналитичар со седиште во Европа.
„Во моментов, Иран нема причина да го нападне Азербејџан, бидејќи ниту Азербејџан ниту Турција не се дел од војната“, додаде тој.
„Во Иран живеат милиони Азербејџанци, а Техеран не би сакал да ги провоцира.“
САД и Канада пресретнаа руски авиони кај Алјаска
Американските и канадските воени авиони полетаа со цел да пресретнат руски извидувачки авиони во близина на Алјаска и Канада, соопшти Северноамериканската команда за воздушна одбрана (НОРАД).
Два руски воени авиони ТУ-142 биле откриени и придружувани додека не ја напуштиле зоната за идентификација на воздушната одбрана (АДИЗ).
НОРАД соопшти дека авионите не влегле во суверениот воздушен простор на САД или Канада.
Во операцијата учествувале повеќе авиони, вклучувајќи два американски ловци Ф-22 и Ф-35, четири танкери за полнење гориво КЦ-135, еден авион за надзор Е-3 АВАКС и два канадски ловци ЦФ-18 плус еден танкер CC-150.
НОРАД соопшти дека ваквите инциденти со руски авиони се случуваат редовно и не се сметаат за директна закана.
Воените експерти рекоа дека овие упади често се користат за тестирање на воздушната одбрана на една земја.
Сличен инцидент се случи во февруари, кога беа пресретнати два руски бомбардери со долг дострел ТУ-95, два ловци СУ-35 и еден извидувачки авион.
АДИЗ се наоѓа надвор од суверениот воздушен простор и функционира како тампон. Сите авиони мора да се идентификуваат и да ги пријават своите координати, соопшти НОРАД, за да се помогне во обезбедувањето на националната безбедност.
Иран најавува брзо именување на нов врховен лидер
Иран соопшти дека се обидува брзо да назначи нов врховен водач откако ајатолахот Али Хамнеи беше убиен во американско-израелските напади за време на викендот.
„Сите се обидуваме“, рече Ахмад Хатами, член на Собранието на експерти за лидерство, кое е одговорно за избор на нов водач.
„Со Божја волја, водачот ќе биде назначен што е можно поскоро. Блиску сме, но ситуацијата е воена“, изјави тој за државната телевизија.
Претходно израелскиот министер за одбрана Израел Кац изјави дека секој ирански водач избран да го наследи Хамнеи „ќе биде сигурна цел за атентат“.
Хатами рече дека „дискрецијата е неопходна“ со оглед на оваа закана, додавајќи дека изборот на нов врховен водач е „неизбежен“.
Собранието на експерти има 88 членови кои се избираат на секои осум години.
Според иранските медиуми, американските и израелските напади во вторникот, 3 март, погодија зграда во светиот град Ком, која му припаѓа на Собранието.
Претходниот ден, главното седиште на телото во Техеран беше цел на напади, според новинската агенција Тасним.
Иран официјално започна со транзицијата на раководството во недела, еден ден по смртта на Хамнеи, кој го водеше Иран од 1989 година.
Иранскиот претседател Масуд Пезешкијан, тврдокорниот шеф на судството Голамхосеин Мохсени Еџеи и Алиреза Арафи - свештеник и член на Собранието на експерти - се привремени лидери.
Русија ја обвини Украина за експлозии на цистерни за гас во Либија
Русија ја обвини Украина дека користела поморски дронови за напад врз носач на течен природен гас покрај либискиот брег, што довело до негово потонување.
Либиските пристанишни власти соопштија дека носачот потонал по „ненадејни експлозии“ северно од пристаништето Сирт.
„Танкерот „Арктик Метагаз“ доживеал ненадејни експлозии проследени со масивен пожар, што на крајот довело до негово целосно потонување“ во вторник вечерта, соопштија властите.
„Уништувањето на бродот се случил во поморската област помеѓу Либија и Малта, во рамките на либиската зона за пребарување и спасување приближно 130 наутички милји (240 километри) северно од пристаништето Сирт“, додадоа властите.
Москва го обвини Киев за инцидентот, велејќи дека танкерот бил нападнат од дронови лансирани од Либија.
„Нападот врз него бил започнат од либискиот брег од страна на украински поморски дронови“, соопшти руското Министерство за транспорт.
Руското министерство соопшти дека носачот бил натоварен и на пат од северното руско пристаниште Мурманск.
Сите 30 членови на екипажот се спасени, соопштија малтешките и руските власти.
ДЗР: Плати без работа и спорни финансирања во Министерството за односи меѓу заедниците
Државниот завод за ревизија при ревизија во Министерството за односи меѓу заедниците за 2024 година констатирал кусоци на материјални средства, вклучувајќи 30 преносни компјутери, исплата на 61 процент на име плата на вработените без да се обезбедат податоци за нивното присуство на работа и точење нафтени деривати во возила за кои не може да се потврди дека се во сопственост на Министерството.
Како што соопшти ДЗР, евидентирани се неправилности во однос на објективноста на финансиските извештаи и усогласеноста со законската регулатива, упатства и воспоставените политики. Со извршената ревизија, утврдиле состојби кои укажуваат на слабости при начинот на евидентирање и користењето на средствата со кои располага Министерството за односи меѓу заедниците.
„Ревизорите утврдија нецелосно спроведен попис на средствата и обврските со состојба на 31.12.2024 година, при што 28 проценти од вкупните основни средства со сегашна вредност од 1.565 илјади денари, односно 25.360 евра, не се пронајдени при вршењето на годишниот попис на основни средства, а како резултат на невоспоставена пракса на издавање реверси за задолжување на вработените со опремата која им е доделена на користење, исто така 30 преносни компјутери не се пронајдени со пописот“, се вели во извештајот од Заводот за ревизија.
Со извршена ревизија на документацијата за реализација на Програмата за финансирање на активностите на здруженијата и фондациите за 2023 година, утврдена е состојба според која на 33 здруженија и фондации им се исплатени средства во износ од 19.800.000 денари, односно 320.900 евра.
Ревизорите наведуваат дека Програмата е донесена со задоцнување во октомври 2023 година, кога е објавен и јавниот повик за финансиска поддршка на здруженијата и фондациите, а не во рок од 30 дена по донесување на Буџетот како што е уредено со Кодексот на добри практики за финансиска поддршка на здруженијата на граѓани и фондации.
Радио Слободна Европа веќе пишуваше дека дел од луѓето кои добиле државни пари за невладини организации преку ова Министерство кога со него раковдеше Артан Груби, биле луѓе блиски до него и партијата ДУИ.
Некои од невладините кои ги добиле грантовите се вработени во администрација на централно или локално ниво, а некои се дел од институции каде што се политички назначени од владејачката партија ДУИ. При проверката на основачите на невладините организации РСЕ наиде на имиња на луѓе од Скопје, Тетово и Струга, кои во одредени временски периоди се поврзуваат со владејачката ДУИ.
Во одделението за соработка со здруженија и фондации во 2024 година во периодот на реализација на програмата, од девет предвидени работни места, не било пополнето ниту едно. Исто така, Комисијата за распределба на финансиски средства за финансирање на програмски активности на здруженија и фондации од буџетот на Министерството составена од 18 членови од повеќе државни институции, не обезбедила документација за извршеното бодирање на апликациите од страна на секој член на комисијата за 138 поднесени апликации опфатени со Предлог ранг листата.
Исто така здруженијата и фондациите кои се стекнале со правото на користење средства од Министерството, дел од документацијата ја доставиле на албански јазик, без превод на македонски јазик, што не е во согласност со одредбите на Законот за употреба на македонскиот јазик.
Во однос на реализација на договорите за јавни набавки ревизорите констатирале дека во известувачкиот период на име трошоци за нафтени деривати исплатени се средства во износ од 516 илјади денари, како што соопштуваат, без да се врши контрола на регистарските таблици и видот на набавеното гориво. Тоа значи дека било овозможено моторни возила кои не се во сопственост на Министерството или возила за кои нема податок за регистарски броеви да полнат гориво, односно да набавуваат течен нафтен гас кој не е предвиден како вид на гориво во склучениот договор за набавка.
„При спроведување на две постапки ревизорите утврдиле дека за понудената цена, за сервисирање на возила од 0,01 денар за 1 работен час и за провизија од 0,01 проценти од износот на угостителската услуга, комисиите не побарале објаснување за понудената невообичаено ниска цена. Притоа, во дел од фактурите за сервисирање на возилата за 2024 година вршена е замена на делови кои не се предвидени со листата во тендерската документација, за дел од ставките фактурирани се цени кои се неколку пати повисоки од прифатената понуда, а за извршените услуги не се доставени работни налози како прилог на фактурите“, се наведува во извештајот на ревизорите.
Актите за внатрешна организација и систематизација на Министерството, во период од нивно донесување во 2019 година па се до 2025 година изменети се шест пати, со добиени согласности. Заклучно со 31.12.2024 година од предвидените 2 556 работни места пополнети се 244 работни места односно пополнетост од 10 проценти поради неизвршени усогласувања со одредбите од законот што влијае на реалното согледување на потребните капацитети на Министерството.
Руската вселенска агенција соопшти дека е поправена рампата за лансирање на космодромот Бајконур
Инженерите поправија лошо оштетена рампа за лансирање на космодромот Бајконур, соопшти руската вселенска агенција, со што се спречи потенцијално долгорочен проблем за снабдување на Меѓународната вселенска станица.
Во соопштението од 3 март, Роскосмос изјави дека работниците ги замениле оштетените жици и друга опрема на рампата - позната како Бајконур 31/6 - пред предвиденото.
Агенцијата соопшти дека товарната капсула „Прогрес“ требало да полета на 22 март.
Објектот доживеал сè уште необјаснета несреќа минатиот ноември за време на лансирањето на капсулата „Сојуз“ што превезувала двајца Руси и еден Американец до орбиталната станица. Официјалните лица изјавија дека компонента наречена кабина за одржување или сервис не се поместила под бранот на издувните гасови од ракетата што се качувала.
Лансирната рампа е единствената локација каде што Русија може да ги лансира своите капсули „Сојуз“ со екипаж, кои се главно транспортно и товарно возило за станицата, позната како МВС.
Руските товарни капсули „Прогрес“ се користат и за ориентирање на вселенската станица и прилагодување на нејзината орбита.
Во последниве години, приватните западни вселенски компании како SpaceX стапија во целосна употреба, потпишувајќи договори со американската вселенска агенција НАСА за превоз на луѓе и товар напред-назад до станицата. Тоа го намали товарот врз капсулите „Сојуз“ и објектот Бајконур.
Руската вселенска програма претрпе низа срамни инциденти во изминатите години, вклучувајќи ја сè уште необјаснета дупка направена од човек пронајдена на руски изграден модул на станицата, итно слетување на членови на екипажот што се враќаат на Земјата и скандал поврзан со деградирање на почитуван космонаут.